Ам гилан Рутул райондин Ихрекрин хуьре дидедиз хьана. Шаир хайи хуьре ва ханарин меркез Илисуда чIехи хьана. Вилер зайиф тирвиляй адаз Буьркьуь Режебни лугьудай. Инсанрин алакъайра гьамиша гьахълувилин терефдар хьуниз килигна, — Гьахъ Режебни. Шаирди рутул, лезги ва туьрк чIаларал шиирар теснифдай ва абур чуьнгуьрдихъ галаз тамамардай. Чал адан жемиятдин алакъайрикай, яшайишдикай, муьгьуьббатдикай туькIуьрнавай «Инсан...
Дагълух Чеперин хуьре дидедиз хьайи шаир яргъал йисара Муьшкуьрда яшамиш хьана. Ам Гьажи Давуд кьиле аваз лезгийрин персеризни туьрквериз акси женгерин гьерекатрин иштиракчи тир. Адан «Гьажи Давудакай кьисадай» ягъунрин шикилар аквазва: «Рапрапзавай гапурри… Шумуд югъ тир гавурри Самур кIеле рам ийиз, Хуьрерилай кам ийиз… Сулейман — Давудан хва пагьливан, МуьтIуьгъ тежез кикIизвай, ЧIехи женгер чIугвазвай…»...
Рагьманкъулиди яргъал йисара Ахцегьа медресада тарсар гана, жемятдиз диндин рекьяй къуллугъна. Поэзиядин бажарагълу эсеррин автор яз, адаз алимдиз хьизни гьуьрмет авай. 1623-йисуз Рагьманкъулиди фарс чIалай араб чIалаз машгьур Абдулмумин Дайламидин медицинадин «ТIибдин ктаб» таржума авуна. И таржумадиз ада кхьей сифте гаф литературадин гуьзел эсер хьизни кьабулзава. Дагъустандин алимри, Д. Агьмедова вичин «ЦIийи Ахты-наме» ктабда къедзавайвал,...
Ада дуьньядин гьаларикай, уьмуьрдикай, муьгьуьббатдикай чIалар туькIуьрзавай ва чуьнгуьрдихъ галаз лугьузвай. Чал Мискич Факъиран «Хвашкалди», «Аквазвач» ва са шумуд маса шиир агакьнава. Хайи чIалал хьиз, ада туьрк чIалални теснифзавай. Адан шиирар М. Ярагьмедова жагъур хъувуна, А. Мирзебегова лезги чIалаз элкъуьрна.
Рамазандин варз Атана вун берекат гваз Уьмметдиз вири. Кьабулна вун гьерекат кваз РикIери чими. Йиса садра къведай мугьман Я вун гьакьван хуш! АцIурзавай мергьяматдив Руьгьер, хьанвай буш. Ибадатра мусурманар Тахьурай зайиф. Чна гьакьван вилив хуьзва Ляйлятуль-къадр йиф. Сивер хуьз, гьакI кпIар ийиз Хьурай чаз регьят. Чун паталди и пак вацран ЧIехи...
Газадин гъалибвал Шад эвез атана чаз Газадай, Шад ванерин ван къвезва чаз алемдай. Шад я къе алемдавай мусурманар, Шад я къе Аллагь рикӀел алай инсанар. Мад Газада дявеяр гьич тахьурай, Мад алемда къал-дяве гьич тахьурай. Гьамишанда куь кьилел цав-рагъ хьурай, Гьамишанда бегьер гудай багъ хьурай. 16.01.2025-йис Палестина Са йис хьанва дяве аваз...
Гуьлнара Вагьабова, Белиж поселокдин 3-нумрадин мектебдин муаллим Чи мектеб Мектеб авай Белижда чи магьледа, Секуьл ятIан, бегьер гузвай алемда. Тарсар гуниз муаллимар эркин тир, Чирвал къачуз аяларни кIвачин тир. Секуьл ятIан, къене адан рикI авай, Тарс гузавай аялривни дамах гвай. Пешекарар акъатзавай пара тир, Тарс гузавай муаллимар гара тир. Йикъар физвай цIийи...
Ам девлетлу, савадлу хизанда чIехи хьана, вичин чIехи бубадин медресада чирвилер къачуна. Ада лезги ва араб чIаларал шиирар теснифдай, чуьнгуьрдихъ галаз мелера-межлисра манияр лугьудай, гьавиляй ам Мазан Къемер хьизни машгьур тир. Бубадиз Къемер гужуналди такIан касдиз, яшлу кавхадиз, гъуьлуьз гуз кIан хьайила, ам хайи Миграгъай катна, Къубадиз кIани гада Султалидин патав фена. Ина абуру хизан...
«Бес рикIелай алатдани?..» Алатай йисуз Кьасумхуьрел кардик квай «Куьредин ярар» культурадин центради Ф. Фетялиеванни Ф. Фетялиевадин шииррин «Дагъдин булахар» ктаб акъудна. Фетяли Фетялиев 1947-йисуз СтIал Сулейманан райондин Хуьпуьхърин хуьре дидедиз хьана. Школа акьалтIарай ада армиядин жергейра къуллугъна. Хтайла, ам вичин хуьруьнви руш Фатимадал эвленмиш хьана. Жегьил хизан, а девирда гзафбуруз адет хьанвайвал, кьил хуьз, Туьркменистандиз...
Шейх Маруф хьизни малум тир. Ам лезги, фарс, араб чIаларал яратмишнавай илимдин ва поэзиядин эсеррин автор я. Адан рубаияр 1640-йисуз туькIуьрнавай са ктабда («диванда») Фирдоусидин, Дегьлеви Хосрован, Лутфидин ва рагъэкъечIдай патан маса шаиррихъ галаз санал гьатнава. И кардини къадим лезги шаирдин дережадикай лугьузва. Кьурагь Маруфан ирс М. Ярагьмедова ахтармишна ва раижна. «Лезги газетдин» 2025-йисан 6-нумрадай.
