(2021-йисан 19-февралдиз Кьасумхуьрел кьиле фейи лезги чIалан илимдинни тежрибадин IХ лагьай конференциядихъ галаз алакъалу яз) (Эвел — 7-8-нумрайра) Къенин лезги алфавитдин графика, эгер кI, пI, тI, чI хьтин гьарфар туькIуьрзавай кIир гьисаба такьуртIа, тамамдиз кириллицадин лишанрикай-гьарфарикай ибарат я. Кхьин гьа са жуьреда ийиз, чпи кьве сес къалурзавай гьарфар тафаватлу авун патал са гьихьтин ятIа махсус...
Фейзудин Нагъиеван — 70 йис Шаир ва публицист, филологиядин илимрин доктор Фейзудин Рамазанович Нагъиеван яшар 70-дав агакьнава. Яратмишдай кас патал лап чрай ва гьакьван феслу, сеслу чIалар кIелзавайбуруз теклифдай вахт. Чи юбилярди вич и рекьерай, гьам шаир ва гьикаятчи, гьам публицист ва литературани хайи чIал ахтармишзавай алим хьиз, вири дережайра устадвал авай автор (кирам) тирди...
И йикъара чав Москвадай шад хабар агакьна: 26-28-февралдиз меркезда кардик квай уьлкведин хайи чIаларин муаллимрин ассоциацияди са жерге маса тешкилатрин куьмекдалди дидед чIалан Международный йикъаз талукьарнавай форум кьиле тухвана. Мярекатда иштиракай Сулейман-Стальский райондин Герейханован хуьруьн Р. Османован тIварунихъ галай юкьван мектебдин дидед чIалан муаллим Шамсудин Магьамдарова Урусатдин Общественный палатада кьиле фейи семинарда ва “элкъвей столда”...
Папаз кIан хьайитIа, итимдивай вири вахчуда, гьатта адан фамилияни. Итимди — жери кьван, папа — кIани кьван кIвалахда. Хъсан итимар рекьерал ярх жедач. Диванрал ярх жеда… Дишегьлиди, вуч багъишдатIа, садрани чирдач: руш ва я гада. Руш жегьил патал гуьлле хьиз я: виле акьада, рикIяй фида, жибинра къекъведа, къвалай эхкъечIда… ТIебии хкягъун — им папа итимдивай...
(Эхир. Эвел — 1-4,5-нумрайра) Хинерин хуьруьн куьгьне сурарай чаз 72×50 см кьадардин, вини кьил элкъвей къайдада туькIуьрнавай сурун мад са къван жагъана. Адал насх хатIунал кхьенвай 10 цIарцIикай ибарат текст ала. Къейд ийин хьи, къванцел кхьинар авунвай къайдадихъ са жерге кьетIенвилерни ава: адан вини кьиле элкъвей кIалубда “Аллагь” гаф кхьенва, къерехрай гьяркьуь цIарар авунва ва...
Чун къумукьрин театрдин чIехи залда СтIал Сулейманан 140-йисаз талукьарнавай юбилей тухун патал кIватI хьанвай. Мярекат баш-ламиш жедалди вилик, атана зи патав, Даггоспедуниверситетдин муаллим, ичинви Исламудин Гьуьсейнов ацукьна. Вичин гъиле авай “Лезги газетдин” цIийи нумра ахъайна, ада заз ана чапнавай зи макъала къалурна. “Я стха, жуван папакай гьикьван кхьидайди я? Лезгийри им са акьван кутугай кар...
Ахьтин вахтар хьанай хьи, дишегьлийрин асул везифаяр хизан, кIвал-югъ кьиле тухун, аялар хуьн, тербияламишун, пек-лек чуьхуьн, михьивилер авун… яз гьисабзавай. Гьукуматдин эцигунрикай гьич раханни тийин. А девирар, вахтар алатна фена. Гила лагьайтIа, гьакъикъат масад я: дишегьлийри чIехи вузар акьалтIарзава, итимрихъ галаз сад хьиз зегьмет чIугвазва, регьбервал гудай къуллугъар ийизва, илимдин вини дережайриз хкаж жезва. Абуру...
Чи гъилиз эсил къадим Чеперин хуьряй тир алим, муаллим, девирдин карчи ва меценат Мариф Жамалдинович Къадимова Махачкъалада — “Лотос” чапханада акъуднавай “Тарни тIвар” ктаб атанва. Вичин объемдиз, яни жилдера гьатнавай эсеррин кьадардал гьалтайла, гъвечIиди ятIани, адахъ, за кьатIайвал, тербиядинни уьмуьрдин тарсар гунин жигьетдай еке метлеб ава. Себебни ам я хьи, ав-тор вичин кхьинрив гьакI са...
8-Март — дишегьлийрин сувар Уьлкведин халкьдин майишатдин гьар са хиле итимрихъ галаз санал чи дишегьлийрини зегьмет чIугвазва. Къейд авун лазим я хьи, маса хилерив гекъигайла, образованидин ва медицинадин идарайра кIвалахзавай дишегьлийрин кьадар са шумуд сеферда артух я. Вишералди муаллимри акьалтзавай несилдиз дуьзгуьн тербия, хъсан чирвилер гузва, жаванар Ватандиз вафалувилелди къуллугъдай мурадар аваз уьмуьрдин рекьел акъудзава....
Дагъвийрин арада игьтияж авайдаз гъил яргъи ийидай, кIевевайдаз куьмек гудай хъсан адет машгьур я. Адахъ еке тарих ава. Кьулухъ вил вегьена, чIехи бубайрин девирриз сиягьат авуртIа, ихьтин чешнеяр, мисалар чал садни кьвед гьалтдач. Къенин юкъуз Дагъустанда мергьяматлувилин цIудралди фондарни арадал атун дуьшуьшдин кар туш. Абурукай бязибуру кьиле тухузвай кIвалахрикай, серенжемрикай, мярекатрикай чна газетдин чинрилай хабарни...
