Хци месэла Эхиримжи вахтара чIал авай гьалдикай, ам хуьникай ихтилатар гзаф ийизва, газетриз, журналриз, интернетдин майданриз макъалаяр акъатзава.ЧIалаз талукь тIал алай месэлайри, гзаф ватанэгьлийрик хьиз, закни секинсузвал кутазва. Къалабулух кутазвай крар чахъ мадни ава. Абурукай сад чи халкьдин векилри алукIзавай пек-пар­талдиз талукь я. Авайвал ла­гьайтIа, эхиримжи йисара гзафбуру дагъви итимдиз, дишегьлидиз кутуг тавур къайдада алукIзава...

Кьудкъанни цIуд йис. Саки са асир. Ала­­тай асирдин 30-йисара вичин кIвалах башламишай газетди  райондин зегьметчияр гьар са кардикай хабардар авунин, абурун­ фикир авай месэлайрал желб авунин карда баркаллу кIвалах кьиле тухвана. Райондин газетдин сифте нумра 1931-йисан октябрдин вацра “ЦIийи рехъ” тIвар алаз чапдай акъатна. Гуьгъуьнлай адан тIвар “ЦIийи уьмуьр” хьана, 1965-йисан майдилай “Дагъдин булах” тIвар...

1970-йисарин эхирралди лезгийрин арада гамар хурун халкьдин сеняткарвилин рикI алай жуьрейрикай сад тир. И пешедин адетар, несилрилай несилрал агакьариз, хуьзвай. Макъалада чун асул гьисабдай Ахцегьа и сеняткарвал гьикI вилик фенайтIа, гьадакай рахада. Урусатдин пачагьлугъдин Да­гъустандин областда гамарин сад лагьай артелар февралдин инкъилаб жедалди вилик ахъайнай. Бязи чешмеяр фикирда кьуртIа, ихтилат 1909-йисакай физва. И чIавуз Ахце­гьа...

“Лезги газетдиз” ФЛНКА-дин пресс-къуллугъди хабар гайивал, 14-августдиз Кьилбепатан Дагъустанда “ЧIехи бубайрин рехъ. РичIадин кьегьалрин югъ” лишандик кваз тешкилай мярекатдин сергьятра аваз са десте дагъвияр балкIанрал алаз ва улакьра аваз Кьурагь райондин Гелхенрин хуьряй Агъул райондин РичIа хуьруьз фена. Тарихдай малум тирвал, 1239-йисан 20-октябрдилай 15-ноябрдалди РичIадин женг кьиле фенай. А чIавуз дагъвийрин гъвечIи дестеди саки вацран...

Яргъалди чIугур залан азардикди и йикъара машгьур хирург, илимрин доктор, профессор, дуьньядин хирургрин ассоциациядин член,  Нью-Йоркдин илимрин академиядин академик Салигь Пиралиевич Гьейбатов  рагьметдиз фена. С.П.Гьейбатов 1936-йисуз До­къузпара райондин Миграгъ-Къазмайрин хуьре дидедиз хьана. Миграгъа юкьван школа, Махачкъалада Дагъустандин госмединститут акьалтIарна (1958-йис). Гьа са вахтунда вичин чирвилерни хкажна. Сифтедай Докъузпара районда, Мегьарамдхуьруьн кьилин санэпидемиологвиле, ахпа Избербашдин больницада...

Лезги чIала «баз» суффиксди хейлин гафар арадал­ гъидай мумкинвал гузва. Чебни асул гьисабдай та­­тугай манадинбур я:  ичкибаз, миллетбаз, къумарбаз… Ички хъунал гзаф рикI алай ксариз бязи вахтара чи кхьинра ичкичи кхьенваз гьалтзавай дуьшуьшарни жезва. Амма ичкичи ички гьасилзавайди я, яни ам ара­дал­ гъунал ва я маса гунал машгъул касдиз лугьуз же­­да. Ичкибаз  — датIана ички...

“ЛГ”-дин 31-нумрадиз акъатай кроссворддин жавабар: Дуьз цIарара: 1. Бармак. 5. Жебехана. 8. Ал. 9. Кипр. 11.  АкIа. 14. Талгу. 16. “Реал”. 18. Диба. 19. Расим. 20. Адалат. 23. Мих. 24. Ич. 25. Упс. 27. Уьмуьр. 29. Камалэгьли. 33. Рубас. 35. Матч. 36. Тарлац. 37. Уба. 39. ТIуб. 41. Илаж. 42. Ала. 43. Найроби. 44. Ар....

Несилри рикIел хуьзва Вич кьве девирдин — пачагьдин Урусатдин ва Советрин гьукуматдин — шагьид хьайи шаиррикай сад  Муьгъверган  Али  я. Адакай сифтегьан гегьенш делилар чав лезги чIа­ланни литературадин илимрин къагьриман, филологиядин илимрин доктор, академик, цIудралди лап хъсан монографийринни словаррин (гафарганрин) автор  Агьмедуллагь Гуьлмегьамедович  Гуьлмегьамедова  агакьарна. Академикди М.Алидин эсеррикай ибарат тир “И дуьнья” ктабдин (Махачкъала, ДКИ,...

Уьмуьр ажайиб затI я. Къе вичел шад тир касдикай­ ада пака вичикай икрагь хьанвайди ийида, са бязибур патал “алахьай гуьлуьшан югъ”. “Серин йикъаз” элкъуьрда. Вичикай икрагь хьанвайдаз уьмуьр-ди вич кIанарни хъувун мумкин я. Инсандин тIварни, ам кьейи­далай кьулухъ, уьмуьрди гагь чан алай инсанрин арайрай квадарда, гагь абурун арайриз ­хкида… Рахан чун Етим Эминан дуст мамрачви...