Новость на родном

Яратмишунрин рекье

Ибадуллагь Сабирович Урдуханова 1990-йисалай инихъ  Ахцегь райондин Къурукаларин хуьруьн юкьван школада  изоб­разительный искусстводин, дуьньядин художественный  культурадин тарсар гудай муал­лимвиле кIвалахзава. Лайихлу гьуьр­мет ва кесерлувал авай педагогдин тарсариз аялри еке итиж ийизва ва абур сабурсуздаказ гуьзлемишзава. Аялрихъ галаз­ кIвалахдин рекьяй девлетлу тежриба авай ада ученикрин кьвед лагьай несилдиз эстетикадин ва ахлакьдин тербия гузва. И. Урдуханов 1-категориядин...

Новость на родном

Таб дуьздал акъудун

«Квачир бела винел гъалиб Хьунилай мад жафавайд туш». (СтIал  Сулейман) Алатай йисан 24-июлдиз «Лезги газетдиз» (№27), «Хайи чIалан тIал алай месэлаяр» кьил гана, Мукаил Агьмедован макъала акъатна. Лезги чIала гафар кхьинин са къайда авачирвиликай ихтилат куднавай вичин макъалада ада кхьизва: «Филологиядин илимрин доктор, шаир Фейзудин Нагъиева лугьузва: я хзан, я хизан кхьин дуьз туш, хазан...

Новость на родном

Аялар патал

Ахцегь районда мектебра кIел­завай аялриз Ватандин тарих, бубайрин адетар ва ме­дениятдин ирс чирдай меде­ниятдинни марифатдин центр ахъайдайвал я. Идакай вичин телеграм-каналда муниципалитетдин кьил Абдул-Керим Палчаева хабар гана. И месэладиз талукь проект  гьазурун патал мукьвара       А.-К. Пал­чаева Дагъустандин же­­миятдин тешкилатрин теклифар кьилиз акъудиз куьмекзавай центрадин векилрихъ – Эйлихан Мирзеагъаевадихъ, Екатерина Смирновадихъ ва Серми Агьмедхановадихъ – галаз...

Новость на родном

Лезги хуьрер. Эминхуьр

СтIал Сулейманан райондин Эминхуьр «Ростов – Баку» шегьре рекьин мукьув гва. Малум тирвал, 1998-йисалди и хуьрел Аламише («еке там авай чка» лагьай чIал жезва) тIвар алай. Дагъустандин эдебиятдин классик Етим Эминан гьуьрметдай, адан 160 йис тамам хьуниз талукь юбилейдин мярекатрин сергьятра аваз, Аламишедин тIвар Эминхуьрелди эвезна. Хуьруьз гьахьзавай рекьин къерехда Етим Эминан гуьмбет эцигнава. Къейд...

Новость на родном

Ахцегьрин мехъер

Хизан – им гъвечIи жемият я. Ам битавди хьунилай инсанрин чIехи вири жемиятдин хатасузвал аслу я. (Ф. Адлер, ХIХ асирдин философ) Мехъер – им гьар са касдин уьмуьрда лап хъсан ва муьгьуьббатлу жегьилрин кьисметар садзавай кьетIен ва­къиа я. Алай вахтунда межлисрин залра гурлувилелди кьиле тухузвай мехъерар ахцегьвийрин виликан мехъер­рилай лап тафаватлу жезва. Амма алай вахтундани...

Новость на родном

Хушдиз кьабулна

КцIарай хабарар 4-мартдиз КцIар шегьердин Гьайдар Алиеван тIварцIихъ га­лай медениятдин дараматда­ лезги шаир Эйваз Гуьлалие­ван (Гуьлалийрин Эйваз) цIийи ктабдин презентация кьиле фена. Ам Бакудин мультикультурализмдин международный центради чапдай акъуднава. «Хкянавай эсерар II» 13 йисалай гзаф вахтунда  лезги эдебиятдин «Марвар» кIватIалдиз регьбервал гузвай шаирдин къе­лемдикай хкатнавай 10-ктаб я. ЦIийи ктабдиз талукьарна­вай­ мярекатда Бакуда авай лез­ги милли...

Новость на родном

Миграгъ Къемеран къамат (нейросетрин куьмекдалди)

Алай аямда туькIуьрнавай акьулдин такьатрин — искусственный интеллектдин мумкинвилер яшайишдин гьар са хиле, искусствода ва медениятда къвердавай гегьеншдиз ишлемишзава. И барадай яз, а мумкинвилерикай алатай девирра яшамиш хьайи машгьур инсанрин акунар арадал хкунин кардани куьмек къачузва. Нейросетри гзаф делилар, алатай девиррикай малум вири чирвилер ахтармишна туькIуьрнавай акьулдин алгоритмаяр ишлемишна, инсандин суьрет арадал гъизва. Адахъ галаз...

Новость на родном

Милливал бинеда ава

Чи хуьрер КIвалах, къуллугъ себеб яз, зи уьмуьрдин чIехи пай патал акъатайвиляй хайи чилихъ авай кIанивал гила винел акъатзава. Гьар вахт хьайила, зун жуван уьмуьрдин юлдаш Гуьлагъани галаз лезги хуьрериз физва, агьалийрихъ, абурун ацукьун-къарагъунихъ галаз таниш жезва, хуьрерин тарихдикай, инсанрикай итижлу делилар кIватIзава. Гьа ихьтин фикир аваз, чун Хив райондик акатзавай лезги еке хуьр тир...

Новость на родном

Тителрин хуьр

Ватандивай яргъа авай кас вичин хайи чилихъ цIигел жеда. Зунни гьахьтинбурукай сад я. Ватан виридалайни багьа я, ам са куьнивни гекъигиз жедач. Кьисметди зун гьикьван яргъариз акъудайтIани, хайи хуьр рикIелай алатдач. Зи хайи ЛукIварин хуьре виридаз садаз сад чизва ва гьамиша сада-садаз куьмек гузни гьазур я. Шегьердин инсанрив гекъигайла, хуьруьнбур къени жеда: сада-садан гъил кьада,...

Новость на родном

Халкьдин намусдик хукIуруниз рехъ тагун

Месэла къарагъарзава Чилин шардал яшамиш жезвай гьар са халкьдихъ вичин культура­ ава. И жигьетдай чи халкь гзаф девлетлуди я лагьайтIа, чун ягъал­миш туш. Къадим девиррилай чав кьуьлер, манияр, яратмишунрин­ маса жуьреяр (махар, мискIалар ва мсб.), гамар хурунин, хъенчIин къапарин сеняткарвилер ва масабур гзаф агакьна. Гьайиф хьи, бязи вахтара чун и ирсинив къадирсузвилелди эгечIзава. Бязи вахтара...