Са кьадар вахт идалай вилик дагъустанвияр чпин рахунра “варяг” лугьудай гаф ишлемишиз гатIунна. Асул гьисабдай, “варяг” этнографиядин термин я. Дегь заманайра скандинавриз “варягар” лугьузвай. Им къадим урусрин “викинг” гафунин са жуьре я. Малум тирвал, и гафунихъ маса манани ава. Тарихдин чешмейрай хабар жезвайвал, IX асирда яргъал девирда сада-садахъ галаз дявеяр тухвайдалай кьулухъ чи йикъарин кеферпатанни...
Лезги медениятдиз чIехи магьрумвал кьисмет хьана: 69 йисан яшда аваз чи арадай Дагъустандин халкьдин артист, актер ва режиссер Мирзебег Къадирович Мирзебегов акъатна. М.Къ.Мирзебегов 1950-йисан 3-сентябрдиз Кьасумхуьруьн райондин (гилан Сулейман-Стальский район) КIеле хуьре дидедиз хьана. Гьеле мектебда кIелзавай йисарилай ам театрдал ашукь тир. Гележегдин чIехи актер мектебда кардик квай кружокдин активный иштиракчи хьана. 1968-йисуз ам Азербайжандин...
Гьуьрметлу дустар! Ингье апрелдин варзни алатна. Гатфар тамамвилелди вичин тавуна гьатнава. Тарари къалиндиз пешнава, чIурар цуьквери кьунва, къушари фадлай чпин мукар кутунва. Аялризни ийидай крар гзаф авайди я. Амма, гьайиф, цIи и гатфар “коронавирус” лугьудай чIуру азарди са тIимил пашманарна. Вирибур хьиз, аяларни сефиларна. Карантиндин сергьятламишунра (къадагъайра) гьатуни парабур куьчедивай, чуьлдивай, багъдивай, къугъунривай къакъудна. ЯтIани...
“ЛГ”-дин 17-нумрадиз акъатай чайнворддин жавабар: Дуьз цIарара: 3. Челег. 6. Сумра. 7. Услар. 9. Нехир. 10. Афар. 11. Мант. 12. Къарачип. 15. Рамка.17. Либас. 20. Адет. 21. Агъдабан. 22. Деве. 23. Мягьле. 25. Темен. 27. “Гурхана”. 37. Хабар. 32. Мекв. 33. Манас. 35. Хурма. 36. Ислен. 30. Ятах. 32. Мекв. 33. Манас. 35. Хурма. 36....
Алатай нумрайрикай сада чна газет кIелзавайбур Кабардино-Балкарияда яшамиш жезвай бажарагълу художник, Дагъустандин халкьдин писатель Къияс Межидован руш Сияра Аккизовадихъ галаз танишарнай. Къенин ихтилат писателдин хтулдикай — Имара Якьубовна Аккизовадикай я. Амни алакьунар авай художник, Россиядин художникрин Союздин член я. Имара Аккизова 1972-йисуз Кабардино-Балкария республикадин меркезда художникрин хизанда дидедиз хьана. Ада Кабардино-Балкариядин госуниверситет, медениятдинни искусстводин училище, Кеферпатан...
Муаллим — им гьеле къадим девиррилай авай, гьа са вахтунда гьамиша баркаллу, еке гьуьрметдиз лайихлу тир пеше я. ГьикI лагьайтIа, чIехи жезвай аялдин — гележегдин несилдин — зигьин, фагьум, къанажах арадал гъизвайди, адаз писни хъсан чирзавайди ва, гьелбетда, уьмуьрдин рехъ хкягъиз куьмек гузвайди муаллим я. Муаллимди чи уьмуьрда кьунвай чка иллаки алай вахтунда, уьлкведа школайрин...
И йикъара чи республикадани Вирироссиядин “Библиойиф -2020” серенжем башламишнава. Дагъустандин культурадин министерстводай “Лезги газетдиз” хабар гайивал, алай йисуз ам “Гъалибвилин 75 гаф” (#75слов Победы) онлайн-марафон яз кьиле тухузва, ана и кар хуш тир вирибуруз иштиракдай мумкинвал ава. Санлай къачурла, и серенжемда уьлкведин библиотекайра зегьмет чIугвазвай 3 500-далай виниз къуллугъчийри иштиракда. Эфирда абуру военный корреспонденциядай, аскеррин...
Ни вуч лагьайтIани, чи чIалан сергьятар, адан лексикадин ибар (состав) гегьеншди я. ТIебии кар я: эдебиятдай, кьилдин къелемдин устадрин эсеррайни чIалан девлетлувал тамамвилелди гьисс ийиз хьун намумкин я. Чи гафарганра авай гзаф пай гафарикайни кхьинра менфят къачузвач, абур саки хъендик кумукьзава. И сеферда ихтилат тепкеш, теснифат, хунгаг, чIана гафарикай фида. Шак алачиз, эдебиятдин, публицистикадин эсерар...
Готфрид Гьасанован — 120 йис Баркаллу Алкьвадар Гьасан эфендидин вири невеяр бажарагъдин гьуьндуьр дережадин инсанар хьана. Абурукай сад тир Гьасан эфендидин хтул, Али Гьасанован чIехи хва Готфрида (Жабраила) музыкадал рикI алайбур вичин гуьзел эсерралди гьейранарна. Ам Дагъустандин пешекарвилин музыкадин медениятдик бине кутур зурба устад я. Кьве сеферда СССР-дин Госпремийрин лауреат, РСФСР-дин искусствойрин лайихлу деятель, чи...
Лезгийрин тарихда кIел тавунвай чинар гьеле пара ама. Сур чIаварин сирерай кьил акъудунал машгъул жезвай алимри, пешекарри абурун винел кIвалахзава, цIийи делилар, тIварар, чкаяр винел акъудзава. Абурукай гзафбур чи газетдани чапзава. Мисал яз, Замир Закарияеван, Бедирхан Эскендерован, Мансур Куьревидин ва маса авторрин тарихдиз талукь макъалаяр кIелзавайбуру хушдаказ кьабулзава. Мукьвара лезги халкьдин уьмуьрда мад са лишанлу...
