Йисан гьи вахт виридалайни хъсанди, инсанрин рикI алайди я? И суалдиз са гафуналди жаваб гуз хьун мумкин туш, гьар са касди са жуьре жаваб гуда. «Виридалайни хъсан вахт гад я», — зун инанмиш тирвал, гзаф школьникри суалдиз гьа и жаваб гуда.
– Гад тIебиатди гуьрчег либас алукIнавай, йикъан кьиляй-кьилиз ракъини чимивал гузвай гуьзел вахт я, – лугьузва СтIал Сулейманан райондин образованидин отделдин начальник Гьуьсейн Шихбабаева. – Кьилди чи район къачуртIани, адан мулкара тарихдин метлеб авай гуьзел чкаяр гзаф ава. И крар ва чкадин шартIар фикирда кьуна, районда гьар йисуз 4-5 школадин патав аялрин гатун лагерар ачухзава, анра гзаф школьникри ял язава.
ЦIинин гатун каникулрин вахтунда районда 5 школадин патав лагерар ачухнава. Анра 2 сменада 500-далай виниз аялри ял яда, чпин сагъламвал мягькемарда. Гьар са смена – 21 югъ.
Лагеррал эцигнавай гуьрчег тIварарини гуьгьуьлар шадарзава. ЦIийи поселокдин юкьван школадин патав гвай лагердал «Хважамжам» Алкьвадрин – «Рагъ» Кьулан СтIалрин – «Чубарук», КIварчагърин – «КIварчагъ Дере», Герейханован 2-нумрадин – «Шад тIатIилар» тIварар ала. Эхь, инра вири ава: хважамжамни, рагъни, чубарукни, гуьзел дерени, шад каникуларни! Ял ягъа, лезет къачу, аялар!
– Чи лагерда аялриз ял ядай, тIатIилрин вахт менфятлудаказ кечирмишдай вири жуьредин къулай шартIар яратмишнава, – лугьузва «Хважамжам» лагердин директор Заира Селягьовади. – Ина аялрал рикI алай вожатыйри, ашпазри ва маса пешекарри кIвалахзава. Аялар лагерда пакаман сятдин 9-далай йикъан 3-далди жезва. Абуруз йикъа кьве сеферда чими тIямлу хуьрекар гузва, абурухъ галаз гьар жуьредин мярекатар-гуьруьшар, спортдин акъажунар кьиле тухузва, экскурсияр тешкилзава. Аялрин диде-бубаяр лагерда кIвалах тешкилнавай гьалдилай рази я.
– Чи школадин патав школьникрин лагерь ачухунай чна райондин кьиле авайбуруз сагърай лугьузва. Им лап кутугай кар хьана, – лугьузва «КIварчагъ Дере» лагердин директор Пирмет Байрамбегова. – Лагерда неинки КIварчагърин школада, гьакI чи дередин Зизикрин, Экенрин, НуьцIуьгърин школайра кIелзавай аялрини ял язава.
Малум хьайивал, лагерра ял ягъиз кIанзавай школьникрин кьадар гзаф я. И жигьетдай СВО-дин иштиракчийрин, гзаф аялар авай, тIимил таъмин хизанрай тир аялриз артуханвал ава – абур сифте нубатда кьабулзава.
Лагерра чкадал кьиле тухузвай серенжемрилай гъейри, аялар тIебиатдин гуьзел ва тарихдин метлеб авай чкайриз экскурсийризни тухузва. Школьникриз СтIал Сулейманан, Гьасан эфендидин, Гъалибвилин (Цмурдал) музейриз тешкилай экскурсияр иллаки бегенмиш хьана.
Кутунвай багъларалди, гьасилзавай емишралди республикадилай яргъарани машгьур «Полоса» агрохолдингдин кьиле авайбуруни лагерра ял язавай аялри вахт менфятлудаказ кечирмишуниз екедаказ фикир гузва. Абуру школьникриз агрохолдингда экскурсия тешкилзава, аялар зурба карханадин багъларихъ, къелемлухдихъ галаз танишарзава. Мукьвара агрохолдингда «Шад тIатIилар», «КIварчагъ Дере» ва «Хважамжам» лагеррин аялар экскурсийра хьана. Аялар еке майданра кутунвай багълари, къелемлухри, промышленностдин объектри гьейранарна. Агрохолдингдин пешекаррихъ галаз кьиле фейи гуьруьшдал аялри Дагъустандин халкьдин шаир Сажидин Саидгьасанован «СтIалрин багълар» шиирни кIелна.
Районда тешкилнавай лагерра аялриз шад ва къулай я. Анра кIвалахар тешкилнавай гьалдилай аялрин диде-бубайри разивалзава.
Хазран Кьасумов

