Итижлу я
Пайгъамабарди (Аллагьдин салават ва салам хьуй вичиз) аятар кIелдай вахтунда, гьа вахтара авай шаирриз ван хьайила, абур аятар инсандин гафар туширдан гъавурда акьазвай. Вучиз лагьайтIа, абуруз чпин дережа, чпин чIалан зурбавал чизвай, шииратдин рекьяй абур пешекарар тир. Гьавиляй Къуръандин ван хьайила, абур ам чпин дережа туширдан, яни ам адетдин шиират туширдан гъавурда акьазвай. И аламат акурдалай кьулухъ абуру Пайгъамбардихъ (Аллагьдин салават ва салам хьуй вичиз) инанмишвал гъайи дуьшуьшарни хьана. Къуръандин жигьетдай илимдин гзаф ахтармишунар кьиле тухванва, математикадин уьлчмейралдини гьисабар кьунва: «флан гаф икьван гьатнава», «фланди акьван…» лугьуз, аятар атанвай къайдаяр, гафар алай чкаяр ва маса крар тайинарнава. (Мисал яз, Къуръанда «югъ» гаф теквилин кьадарда аваз 365 чкадал гьалтзава (йиса 365 югъ ава), гзафвилин кьадарда аваз ам 30 чкадал (30 йикъакай са варз ибарат я) гьалтзава. «Варз» гаф 12 сеферда гьалтзава (йис 12 вацракай ибарат я). «Жаза гун» (наказание) гаф Къуръанда 117 сеферда кьунва, амма «багъишламиш» (гъил къачун, прощение) гаф «жаза гун» гафунилай кьве сеферда артух, яни 234 сеферда гьалтзава. Диндай чаз чизвайвал, Аллагьдин регьим Адан «хъелелай» вилик квайди я. И кар чаз, фикир гайила, инсандин уьмуьрдайни аквазва. Гьар садаз, вичин гунагьриз килигайла, кьилел къвезвай дуьшуьшар лап тIимилбур тирди чизва. Амма ихьтин кьатIунун анжах фагьумзавай ксарихъ авайди я. Къуръанда «дуьньядин уьмуьр» ва «Эхиратдин уьмуьр» кьведни 115 сеферда гьалтзава. Къуръанда «шейтIан» 88 сеферда лагьанва, «малаикни» 88 сеферда лагьанва, «иман» 25 сеферда лагьанва, «имансузвал» 25 сеферда лагьанва, «Женнет» 77 сеферда, «Жегьеннем» 77 сеферда лагьанва… (Ихьтин мисалар мадни гъиз жеда. – Ред.)
Чаз, мусурманриз, гьа и делилар чир тахьайтIани, чи имандиз тади гудайди туш, мусурманар а делилар винел акъуддалдини ам Аллагьдин гаф тирдахъ агъазвай. Мусурмандиз Къуръан и чилел алай лап еке аламат тирди хъсандиз чизва.
Гьасамудин Сефибегован
«Жуьмя йикъан вязер» ктабдай,
208-209-чинар.
