Дагъустандин 1300 хуьруькай 650-дахъ аялрин бахчаяр авач. Санлай къачурла, мектебриз фидалди аялар гьазурдай тешкилатралди республика 25 процентдин кьадарда таъмин я. Им Россиядин мулкунал (66,2%) ва Кеферпатан Кавказда (42,9 5) таъминвилин дережа къалурзавай кьадардилай хейлин агъуз делил я.
Аялрин бахчайра чкаяр гуьзлемишзавайбурун арада 75 процентдиз барабар кьадар бицIекар шегьерра, асул гьисабдай Махачкъалада яшамиш жезва. Адет яз, иниз маса чкайрай агьалияр виридалайни гзаф куьч жезва. 2025-йисуз Махачкъалада бахчайриз 32,8 процент аялар физвай. Дагъустандин Огнида и делил 30,5 процентдиз, Хасавюртда – 28,7 процентдиз барабар тир. Ихьтин делилар Дагъустандин счетный палатадин гьахъ-гьисабра къалурнава.
РД-дин образованидин ва илимдин министерстводи хабар гузвайвал, Махачкъалада аялрин бахчада чка хьун патал юкьван гьисабдалди 1 йисни 3 вацра вилив хвена кIанзава. Амма ина са кьетIенвал ава: азад чка хьанвай бахча аял яшамиш жезвай чкадивай лап яргъа хьун мумкин я. Ида, гьелбетда, бязи къулайсузвилер арадал гъизва. Гьаниз килигна, шегьердин бязи чкайра аялрин бахчайра чка гуьзлемишдай вахт гьатта са шумуд йисалди давам жезва. Гьелбетда, им ришветбазвилиз рехъ ачухзавай делил я.
РД-дин эцигунрин ва ЖКХ-дин министерстводин делилралди, мукьвал тир вахтунда аялрин цIийи бахчаяр Дербент, Новолак, Буйнакскдин, Тарумовский, Бабаюрт ва Леваши районрин мулкарал, гьакIни Каспийскда ачухун пландик кутунва.
Дагъустан Республикадин виликан Кьил Сергей Меликова 4-майдиз хабар гайивал, эхиримжи вад йисан вахтунда регионда аялрин цIийи 97 бахча ачухнава.
Гьа са вахтунда эхиримжи вад йисан вахтунда Дагъустанда хазвай аялрин кьадарни гзаф жезва – и рекьяй республика Россиядин кIвенкIвечийрикай сад я. ИкI, 2024-йисуз республикада 43,3 агъзур аял хьанай, им 2023-йисан кьадардилай 1200 бицIекдин гзаф я. 2025-йисан ирид вацра республикада 24 730 аял хана – 2024-йисан гьа и вахтунив гекъигайла, 224 аялдин гзаф.
Республикадин агьалияр аялрин бахчайралди лазим кьадарда таъминарунин месэла гьялун патал, пешекарри гьисабзавайвал, цIийи объектар эцигдайла, цIийиз дуьньядал къвезвай аялрин кьадар республикада йисалай-суз гзаф жезвайди фикирда кьуна, жемятдин кьадар гзаф тушир чкайра яшайишдин къурулушар вилик тухун, къулайвилер арадал гъун (икI хьайила, абур чIехи шегьерриз куьч хьунин лазимвал арадал къведач), неинки цIийи бахчаяр эцигун, гьакIни авайбурни цIийикIа туькIуьр хъувун ва мектебриз фидалди образование гудай алай аямдин къайдаяр кардик кутун лазим я.
Амина Муслимова
