Агьалийрин къазанжияр
2025-йисан 4-кварталда агьалийрин «гъиле авай» гьакъикъи къазанжияр (РРД, реальные располагаемые доходы) артух хьунин кьадар, йисан гекъигуналди, 5,8 процентдикай ибарат хьанва. Идакай «Интерфакс» изданиди хабар гузва.
Чешмеди къейдзавайвал, 2025-йисан 3-кварталда «гъиле авай» гьакъикъи къазанжияр 7,7 процентдин гзаф хьана, 2-кварталда — 10,1 процентдин, 1-кварталда — 7,1 процентдин.
Санлай къачурла, 2025-йисуз агьалийрин «гъиле авай» гьакъикъи къазанжияр артух хьунин кьадардиз Росстатди 7,4 процентдин дережада аваз къимет ганва (РФ-дин экономикадин рекьяй вилик финин министерстводи виликамаз кьунвай делилралди, и жигьетдай тир рекъем виниз акъатунин кьадар 3,8 процент къалурнавай).
Росстатдин делилралди, 2024-йисуз агьалийрин «гъиле авай» гьакъикъи къазанжийрин кьадар 8,2 процентдин артух хьана.
РФ-дин экономикадин рекьяй вилик финин министерстводи, сентябрдин макропрогноздал асаслу яз, РФ-да 2026-йисуз агьалийрин РРД-дин кьадар 2,1 процентдин артух хьун вилив хуьзва, 2027-йисуз лагьайтIа, – 3,5 процентдин.
Къизилдикай делилар
2025-йисан декабрдин вацра Россияди (гьял тавунвай, са кьадар гьялнавай (полуобработанный) ва я порошокдин жуьредин) къизил хкудунин кьадар, йисан алцумуналди, 76,5 процентдин артухарнава, — хабар гузва «Интерфакс» изданиди. Ноябрдалди рекъем 63 процентдин виниз акъатнава.
Санлай къчурла, 2025-йисан нетижайралди, РФ-да къизил хкудун 11,8 процентдин артух хьанва. И жигьетдай тамам рекъемар Росстатди чапзавач.
ЦIийи дарман
Сибирдин медицинадин госуниверситетди (СибГМУ) тромбозар профилактика ва сагъар хъувун патал чкадин дарман регистрация авунва. Идакай РФ-дин здравоохраненидин министерстводин телеграм-каналди раижзава.
Россиядин препарат кардиологиядин, хирургиядин ва терапевтикадин кIвалахда ишлемишун патал къалурнава. Тамамдиз ЛП (локализация производства) кьиле тухун, чкадин фармацевтикадин субстанция регистрация авунни кваз, 2026-йисан эхирда акьалтIарун пландик кутунва.
РикIел хкин, виликдай РФ-дин здравоохраненидин министр Михаил Мурашкоди къейд авурвал, дарманралди таъминарун патал 2026-йисуз федеральный бюджетдай пулдин такьатар 7 процентдин сергьятра аваз артухарнава.
Санлай къачурла, АЛО (амбулаторное лекарственное обеспечение) пулдалди таъминаруни 2025-йисуз 725 миллиард манат тешкилна. 2024-йисан рекъемдив гекъигайла, им 14 миллиард манатдин гзаф я.
Уьлкведа кьезилвилер аваз гузвай дарманралди таъминаруниз пулдин такьатар кьилин пуд чешмедай къвезвай къурулуш кардик ква.
Яшайишдин пенсияр
2026-йисуз яшайишдин пенсияр 6,8 процентдин индексация ийида. Идакай РФ-дин яшайишдин рекьяй хуьдай министерстводин сайтда раижзава. Къейдзавайвал, яшайишдин пенсийрин индексациядин кьадар гьар йисуз Гьукуматди, РФ-да алатай йисан ПМ-дин (прожиточный минимум) кьадар артух хьунин ериш фикирда кьуналди, тестикьарзава. 2026-йисан индексациядин дережадин гьакъиндай къарардин проект жемиятдиз веревирд авун патал теклифнава.
РФ-дин зегьметдин ва яшайишдин рекьяй хуьдай министр Антон Котякова раижзавайвал, яшайишдин пенсияр гьар йисан 1-апрелдиз индексация ийизва. 2026-йисуз ам 6,8 процентдикай ибарат жеда. Индексацияди саки 4,3 миллион касдин пенсиядалди таъминарунин дережа хкаждай мумкинвал гуда, абурукай саки 3,6 миллион кас яшайишдин пенсияр къачузвайбур я.
Агъуз аватнава
2025-йисуз Россияда кьезил ва пар чIугвадай автомобилар акъудун агъуз аватнава, (2023-2024-йисара виниз акъатайдалай кьулухъ), — кхьизва «Интерфакс» изданиди.
2025-йисуз уьлкведа 673 агъзур кьезил машин акъудна. 2022-йисуз 67 процентдин агъуз «аватунилай» кьулухъ – 450 агъзур уьлчмедал кьван. 2023-йисуз лагьайтIа, 537 агъзур кьезил машин акъудна (+19 процент, 2022-йисав гекъигайла), 2024-йисуз — 756 агъзур уьлчмедикай (+39,2 процент). Кьилди къачуртIа, 2025-йисан декабрдин вацра Россияда 73,3 агъзур кьезил машин акъудна. Адалай виликан йисан декабрдив гекъигайла, им 8,3 процентдин тIимил я, алатай йисан ноябрдин вацрав гекъигайла – 35,5 процентдин гзаф.
Пар чIугвадай машинар акъудунин кьадардиз талукь делиларни гьа ихьтин гьалда ава – абурун сан агъуз аватнава, кьве йисуз виниз акъатайдалай кьулухъ. ИкI, 2022-йисуз абурун кьадар 141 агъзурдал кьван аватнай (-24,3 процент 2021-йисав гекъигайла), 2023-йисуз 168 агъзурдан кьван хкаж хьана (+19,3 процент, 2023-йисав гекъигайла), 2024-йисуз 194 агъзурдал кьван хкаж хьана (+8,2 процент, 2023 йисав кьурла). 2025-йисан нетижайралди лагьайтIа, 32,6 процентдин агъуз аватна, 131 агъзурдал кьван. Кьилди къачуртIа, 2025-йисан декабрдиз, Росстатдин делилралди, пар чIугвадай 11,9 агъзур машин акъудна (-30,5 процент йисалай йисалди ва +19,5 процент вацралай вацралди).
Гьазурайди – Муса Агьмедов
