Лезги чилел чахъ гьар садан кIвалин вилик тутун тар кутадай, ахпа адаз вичив кьадай са тIварни гудай адет авайди тир. Жегьил руша булахдилай гъайи са кварцевай яд цадай адан кIане, дуьа кIелиз. БицIекри, сада-садан гъилер кьуна, манияр ядай, къелемдилай цIар илитIиз. Ахпа абуруз бадеди ширинлухар пайдай…
Тарци фад еримишда. Бегьер гъидай вахт алукьайла, тарцин вини хилерик, шад — хуррам яз, чпин вицIрицI манияр ягъиз, хуьруьн нуькIери межлис къурмишдай. Абурал аруш жез, був ацалтна, чIижерни лув гуз жедай, чпин шуьрбет вахчуз. Тарцин кIаник лагьайтIа, бицIекар жедай, харал экIяна, тар юзуриз, кьве гъиливди сив фад-фад ацIуриз, каш кваз тутар недай, чинар михьиз ширишди кьадай.
Са шумуд йикъалай, тух хьана, абурун гуьзуь ацIайла, бадеди, чIехи къажгъанрин къвалариз кьар яна абур, цIун секуьдал эцигдай. Тутар юзурна кIватIна, къажгъанриз вегьена, вич цIун кIане ацукьдай. Гъиле тутун тарцин кIарасдикай гьазурнавай еке тIурни бади аваз, ргазвай мижедик тIур хуькуьруьз, дуьаяр кIелдай, берекат-рузи мадни артух хьурай лугьуз.
Мед ргана, алуддай юкъуз кIвале суфрадал чранвай таза фу ва еке сукIрада дуьдгъвер, суфрадин къерехдал демина гьатнавай самовар жедай. Ахпа бадеди, таза мед вилик эцигна, ам дуьдгъвердихъ галаз неъ лугьудай. Бисмиллагьи лагьана, вири суфрадиз мукьва жедай…
Пакадин юкъуз бадеди къажгъанравай къанвай мед къапариз цадай. Мад гад алукьдалди ам суьрсетни тир, дарманни. Мед виридалай багьа дарман тирди чи халкьдин жерягьриз лап хъсандиз чидай. Ам недай кьадар ва къайдани ашкара тир. Инал къейд ийин, зи чIехи буба Зиядин Кьиблепатан Дагъустандин кIазарин идарадин регьбер тир. Адаз тутарин хийирлувиликай, чандиз менфятлувиликай гзаф чидай.
Гьайиф хьи, къе чи хуьрера кIвалерин вилик тек-бир ахквада тутун тарар. Цазмач и тарар. Я абурун медни кIамач инсанриз. Дарги, авар халкьарин «уьрбечар» пара мукьва авунва чпин суфрайриз.
Зун и кардиз акси туш, гьелбетда. ЯтIани заз лугьуз кIанзава: чахъ къе багълар кутазвай ва бул бегьерар вахчузвай багъманчияр гзаф хьанва. Алакьдачни абурулай тутун багъларни кутаз жуван халкьдин сагъламвал хуьн патал? Аял хьайи лезги дишегьлидиз, гьеле ада чагъадиз нек гудалди, сифте кьилел мед алай хешил гузвайди тир.
Заз чиз, тутун тарар терг авун, гзаф хийирлу мед рикIелай алудун, ам ишлемиш тахвун еке гъалатI, къадирсузвал я.
Бикеханум Алибегова
