Чуьлдин кIвалахар
Яргъалди къвайи марфар себеб яз, чуьлдин кIвалахрив эгечIунин муддатра са кьадар дегишвилер хьанватIани, республикада гатфарин чуьлдин кIвалахрик гьерекат акатнава. Идакай РД-дин хуьруьн майишатдин ва недай суьрсетдин министерстводин телеграм-каналди раижзава.
Чешмеди къейдзавайвал, 2026-йис патал планар ихьтинбур я:
гатфарин тумар цунин умуми майданри 225 агъзур гектар кьада, идакай емдин (кормовой) культураяр – 92,0 агъзур гектар; техилдин ва техилдинни пахладин жинсинин набататар – 57,3 агъзур гектар; салан майваяр – 40,1 агъзур гектар; картуфар – 18,3 агъзур гектар; бахчадинбур – 7,8 агъзур гектар; технический культураяр – 4,5 агъзур гектар.
Гьа са вахтунда хабар гузвайвал, такьатралди таъминарунин жигьетдай гьалар ихьтинбур я:
кIвалахар кьиле тухун патал 68 агъзур тонн тумар ва цадай (посадочный) материалар герек къвезва (идакай 55 агъзур тонн – картуфар).
Алай вахтунда тумаралди 92 процентдин таъмин я. Маса къачунин серенжемар давам жезва.
Къенин йикъалди вуч авунва?
Аграрийри лап хъсан еришралди кIвалахзава.
Кьуьгъверарнава – 142,2 агъзур гектарда.
Тумар цанва – 60,4 агъзур гектарда.
Гьабурукай яз: гзаф йисарин векьер – 19,7 агъзур гектарда; техилдин кьил гъидай магьсулар (яровые зерновые колосовые) – 14,5 агъзур гектарда; са йисан векьер (однолетние травы) – 11,5 агъзур гектарда; салан майваяр – 6,0 агъзур гектарда; картуфар – 4,4 агъзур гектарда; бахчадин культураяр – 2,2 агъзур гектарда; гьажибугъдаяр – 1,0 агъзур гектарда; ракъинин цуьквер ва маса магьсулар – саки 1 агъзур гектарда.
Раижзавайвал, Дагъустандин аграрийри бегьердин мягькем диб патал вири мумкинвилер ишлемишзава.
Агьалийриз – михьи яд
Дагъустанда ЖКХ-дин цIийи объектар ишлемишиз вахкун себеб яз, мадни 78 агъзур касдив михьи яд агакьнава. Идакай «Дагъустандин экономика» телеграм-каналди раижзава.
Чешмеди РД-дин эцигунрин, архитектурадин ва ЖКХ-дин министр Бахтияр Уллаеван гафарал асаслу яз, къейдзавайвал, 2025-йисуз республикадин инвестицийрин программадин серенжемрин гьисабдай целди таъминардай 10 объект ишлемишиз вахканва. Мярекатрин нетижада 178 километр цин турбаяр кутунва.
Махсус фондунин такьатралди Махачкъалада шегьердин къенепатан канализацийрин коллекторар эцигунин кIвалахдив гатIуннава. Абуру яд санай масаниз акъудунин ерилу къуллугъралди 200 агъзур кас таъминарда. КIвалахрин 14,2 процент кьилиз акъуднава.
Дагъустанда гьакIни Махачкъаладин агломерациядин КОС (канализационные очистные сооружения) эцигуниз талукь проектдинни мулк ахтармишунин кIвалах саки акьалтIарнава.
Госэкспертизадин разивилин къарар алай йисан сад лагьай зур паюна къачун пландик кутунва, гьазурвал аквадай эцигунринни монтаждин кIвалахрив гатIуннава.
Рекъемар раижзава
1-кварталдин нетижайралди, Дагъустанда нек ва вечрен какаяр гьасилунин кьадарар са акьван гзаф тушиз агъуз аватнава. Идакай Дагъустан РИА-ди хабар гузва.
Кьилди къачуртIа, чешмеди раижзавайвал, Северо-Кавказстатдин делилралди, алай йисан пуд вацра 26 миллион кака ва 93,4 агъзур тонн нек гьасилнава. Абурун кьадар агъуз аватуни тахминан 0,1-0,3 процент тешкилзава.
КIвалах кьиле тухузва
Дагъустандин меркезда шегьердин ва талукь тир ведомствойри селлер атуникди зиянар хьайи кIвалер ахтармишунин ва куьмек агакьарунин тамам реестр туькIуьрунин кIвалах кьиле тухузва. Идакай, мэриядин пресс-къуллугъдал асаслу яз, «Дагъустан» РИА-ди раижзава.
Къенин юкъуз шегьерэгьлийрилай жуьреба-жуьре куьмекар къачунин жигьетдай 128 агъзурдалай гзаф арзаяр кьабулнава.
Хьанвай зиянрин кьадар тамамдиз гьисабун патал 173 пешекардикай ибарат комиссияди кIвалахзава.
Гьисабар кьунин мярекатрихъ галаз санал шегьерда агьалийриз куьмек гунин кIвалахни акъвазнавач.
17-28-мартдиз ва 4-5 апрелдиз – гзаф марфар къуникди меркездин 365 куьче ва 3755 кIвал цик акатнай. Алай вахтунда а чкайрай яд акъуднава.
Гьазурайди – М. Агьмедов

