Алатай ислендиз Махачкъалада, Дагъус­тандин писателрин союздин дараматда кардик квай Расул Гьамза­тован музейда, Дагъустан Республи­кадин государстводин 1-класс­дин гьа­къикъи советник, РД-дин Кьилин­ патав гвай агъсакъалрин Советдин, Россиядин писателринни журналист­рин союзрин член, публицист, драматург, Дагъустандин юстициядин министерстводин патав гвай общественный советдин председатель, профессор, РАЕН-дин член-корреспондент, Да­гъустандин лайихлу экономист, РФ-дин Президентдин ва РД-дин Кьилин Грантрин сагьиб, Дагъустандин Халкьдин Собранидин Комитетдин ва Общест­венный палатадин эксперт, запасда авай полковник  Ислам Мурадович Мегьаме­дован «РикIел хуьнин ктаб. Ви игитар, Дагъустан» ктабдихъ галаз танишарунин мярекат — презентация — кьиле фена­. Ктаб Дагъустандин Кьилин Грантдин куьмекдалди «Лотос» чапханада 500 экземплярдин кьадарда аваз акъатнава.

Россиядин Верховный Главнокоман­дующий В. Путинан патай Чухсагъулдин­ чарчин, гьукуматдин гзаф кьадар ша­багьрин, ведомствойрин гьуьрметдин гра­мотайрин, тIвар кхьенвай Макарован тапанчидин ва турунин сагьиб, Махачкъаладин ва Ахцегь райондин гьуьрметлу агьали И. Мегьамедов 13 монографиядин, учебникрин, литературадин ва пуб­лицистикадин эсеррин, кьве тамашадин, илимдин 50-далай виниз кIвалахрин автор, «Дагъустан – тIебиатдин мулк» до­кументальный фильмдин продюсер ва сценарист я.

Презентацияда республикадин яратмишунардай интеллигенциядин векилри­, гьа гьисабдай яз, писателрин союздин членри, общественностдин векилри, ве­теранрин­ тешкилатрин регьберри, жавабдар къуллу­гъар кьилиз акъудзавай, Дагъларин уьлкведин гележегдихъ рикI кузвай ксари ва школада кIелзавай аялри иштиракна. Кьилди къачуртIа, автордиз ктаб мубарак авунин, адан мана-метлебдихъ галаз танишарунин, ктабдикай чпин фикирар, са шумуд ктаб чапдай акъуднавай авторди акьалтзавай несил ватанпересвилин руьгьдаллаз тербияламишун патал чIугвазвай зегьметдикай чими келимаяр лагьайбурун, меслятар гайибурун арада авай: сифте гаф рахай Дагъустандин писателрин союздин правленидин председатель Марина Агьмедова, Дагъустандин Кьилин патав тешкилнавай Агъсакъалрин Советдин председатель Ибрагьим Ибрагьимов, РД-дин Общественный палатадин председатель Азизбег Черкесов, Вирироссиядин ветеранрин общественный союздин ДРО-дин председатель Магьарам Алижанов, Р. Гьамзатован тIварунихъ галай милли ктабханадин край чирдайбурун отделдин кьилин къуллугъчи Секинат Мусаева, Дагъустандин халкьдин писатель Абдуселим Исмаилов, Дагъустандин культурадин виликан министр Наида Абдулгьамидова ва гзаф масабур.

Ктабдихъ галаз танишаруниз талукь мярекат ачухай ва «чан алай суьгьбетдин кIалубда» аваз устадвилелди кьилени тухуналди, ам РД-дин писателрин­ союздин секретарь, лезги секциядин регьбер Максим Алимова ктабдин автордин уьмуьрдин рекьикай суьгьбетдилай башламишна. Ватандин ЧIехи дяведин иштиракчи, халис зегьметкеш Мурад Мегьамедован чIехи хизанда чешнелу тербия агакьай Ислам Мурадович къе акьалтза­вай несилдин чIехи къайгъу­дар тирди къейдна. Ктабда, адан кьилдин паяр яз, са шумуд жуьре игитрикай малуматар гьатнавайди раижна. Абурун­ арада ава: «Дагъустанвияр — Советрин Союздин Иги­тар», «Дагъустанви­яр — Баркаллуви­лин вири орденрин кавалерар», «Да­­гъус­танвияр – Россиядин­ Феде­ра­ция­дин­ Игитар» ва «Дагъус­танвияр — Россия­дин Игитар, дяведин махсус серенжемдин иштиракчияр». Са гафунал­ди, виликдай ва гила, чпин чанарилайни гъил къачуналди, уьлкведин итижар хвейи ва исятда Украинада кьиле физвай дяведин махсус серенжемдин иштирак­чияр-кьегьалар «са жилдиник кIватIна», алай четин аямда уьмуьр­дин пис-хъсанди чир­завай марагълу ктаб акъудна, акьалт­завай несил­див агакьарунай адаз сагърай лагьана­. Ислам Мурадовичан ктабда гьатнавай макъа­лайри, игитрикай, камаллу инсанрикай­ куьруь малуматри акьалтзавай несил­ ватанпересвилин руьгьдаллаз тер­бияламишуниз куьмекдайди, лазим атай макъамда абуруз важиблу къарарар кьабулиз чирдайди къейдна.

— Чи жергейра Ислам Мегьамедов хьтин инсанар хьунал чун шад я. Сагърай Да­гъустандин Кьил Сергей Алимо­вич Меликов! Ада ватанпересвилин руьгь­даллаз тербияламишуниз талукь вири проектрин тереф хуьзва. Эхиримжи­ 2 йисуз международный «Лацу дурнаяр» фестивални чна Дагъустандин Кьилин Грантдин гьисабдай кьиле тухвана, — къейдна Марина Агьмедовади. — Ислам Мурадовичан ктаб лап хъсанди, туь­­кIвей­ди хьанва. Ана вири куьрелди ганва. Алай аямдин аяларни жаванар ктабар кIелунал рикI алайбур туштIани, гъве­чIи эсерар абуру кIелзава. Гьавиляй ­куь ктабни абуру кIелда. Ктаб школайрин вири библиотекайра хьуниз лайихлуди я. Чи аялриз игитар чирна кIанда. Къе ватанпересвилиз артух фикир гузвайла, ихьтин ктабар чаз еке куьмек я. Дагъустанвийрин кьегьалвилер Прези­дент Владимир Путина са шумудра кье­тIенвилелди къейдна: гьам алатай асирдин 99-йисузни чи асирдин эвелра кьиле фейи вакъиайра, гьамни исятда дяведин махсус серенжемда. Къе чи кьилел ачух михьи цав хьун патал чпин чанарилайни гъил къачурбур рикIелай ракъурна кIандач. Гьаниз килигна, играми балаяр, и ктаб куьн патал я, — ам залда ацукьнавай аялрихъ элкъвена.

Ислам Мегьамедован ктабдин къиметлувал къейд авунихъ галаз сад хьиз, акьалтзавай несил ватанпересвилин руьгьдаллаз тербияламишуниз вичини­ еке фикир гузвай, и рекье вичини еке зегьмет чIугвазвай Магьарам Алижанова руьгьдинни ахлакьдин ва ватанпересвилин тербиядиз талукь яз гьикьван ктабар акъудайтIани, абур тIимил тирди лагьана. Школайра вичи кьиле тухузвай мярекатрал аялриз игитар чин тийизвайди, гьайиф чIугуналди, раижна ада.

— Ихьтин ктабар чап авуналди, куьне Гьамзат ЦIадасадин, СтIал Сулейманан, Абу­талиб Гъафурован… — музейдин цларал­ алай кьван шикилрай аквазвай ксарин рехъ лайихлудаказ давамарзава — абуру кутур бине мягькемарзава. Куьне къелемдалди тарихда куь экуь гел тазва. Ихьтин ктабрихъ акьалтзавай несил патал еке къимет ава, абуру халкьдиз къуллугъзава. ЦIи уьлкведа Халкьарин садвилин йис яз малумарнавайла, ватанпересвилин руьгьдаллаз тербияламишунин месэладин важиблувал мадни артух жезва. Чи чIехи бубайрин, къенин йикъан­ кьегьалрин игитвилер кваз такьурла, пакадин йикъахъ инанмишвални жедач, — къейдна агъсакъалди.

Азизбег Черкесова, Ибрагьим Ибрагьимова, Абдуселим Исмаилова, Секи­нат Мусаевади ва мярекатдал рахай хейлин масабуруни, мукьвара 80 йисан юбилей къейд ийиз гьазур хьанвай Ислам Мегьамедован яратмишунрин рекьи­кай хьиз, адан инсанвилин виниз тир ерийрикайни чими келимаяр лагьана, ам республикадин уьмуьрда активнидаказ иштиракзавай агъсакъал, еке ватанперес, зегьметкеш, камалэгьли, Дагъустан патал важиб­лу ва дуьз къарарар кьабулуник вичин лайихлу пайни датIана кутазвай кас тирди къейдна. Адан ктабдихъ акьалтзавай несил ватанпересвилин руьгь­даллаз тербияламишунин, респуб­ликадин баркаллу рухвайрикай малуматар ачухунин жигьетдай еке важиблувал хьуниз килигна, ам республика­дин вири школайра хьун лазим тирдакай, адакай гьам муаллимар, гьамни школайра кIелзавай аялар патал еке куьмекчи жедайдакай лагьана.

Мярекатдал И. Мегьамедова, Дагъус­тандин юстициядин министр М. Генжеханован тIалабун кьилиз акъудун яз, Марина Агьмедовадивни Максим Алимовав шабагьар вахкана.

Къейд авун лазим я хьи, мярекатдал кIватI хьанвайбуру Марина Агьмедовадин тIварунихъни тебрикдин келимаяр гзаф лагьана. ГьикI хьи, адакай литературадин милли «Гаф» премиядин «Художественный перевод» номинациядин лауреат хьанва. Премия адав Москвада Президентдин пресс-секретарь Дмитрий Пескова вахкана.

Эхирдай Ислам Мурадовича мяре­катдиз атанвайбуруз сагърай лагьана­. Абуру гайи теклифар фикирда кьуналди, ктаб республикадин школайриз рекье тун ва акъуд хъувун хиве кьуна. Да­гъустандин, уьлкведин садвал хуьниз, акьалтзавай несил ватанпересвилин руьгьдаллаз тербияламишуниз талукь яз вичин фикирар раижна.

Рагнеда  Рамалданова