Надиран халидин сала
Хуьруьн майишат вилик тухунай, и хиле инвестицийрин проектар уьмуьрдиз кечирмишунай ва кIвенкIвечи къайдаяр ишлемишунай вилик жергейра авай муниципалитетрик акатзавай СтIал Сулейманан райондин АПК-да хуьруьн майишатдин 24 карханадихъ галаз санал КФХ-ри, арендаторри, кьилдин ксарин куьмекчи майишатри ва карчийри (ИП-ри) кIвалахзава, хуьруьн майишатдин суьрсет гьасилзава. Гьар йисуз кIвалахда агалкьунар къазанмишзавай кьилдин карчийрикай сад ЦIийи Макьарин хуьряй тир Надир Къадимов я (шикилда). Вичи лагьайвал, «гьам директор, гьам агроном, гьамни бригадир, рабочий, водитель тир» ада халияр, келемар, помидорар, буранар ва маса няметар гьасилиз 10 йис я. Идалайни гъейри, Надир Къадимов майвайрикайни емишрикай мижеяр ва маса затIар гьазурдай устадни я.
И йикъара чун Кьулан СтIалрин калун участокда Надир Къадимова къарпузар ва халияр цанвай салан участокдиз фена. Рагъ акьадай чка тир гегьенш сал, ана дигмиш хьанвай халийрин бул бегьер акурла, гуьгьуьлар шад жезва.
– Сала 5 гектардин майдан кьунва, – лугьузва Н. Къадимова. – Алай йисуз за ана асул гьисабдай къарпузар, гатун халияр, гъвечIи майданра помидорар, келемар, буранар, гьажибугъдаяр цанва. Сала дигидай яд стIал-стIал гудай къурулуш кардик ква. Ида яд кьенятдивди ва менфятлудаказ ишлемишунин карда куьмек гузва.
Малум хьайивал, халияр кIватIна, муьштерийрал агакьарна саки акьалтIарнава, къарпузар кIватIун давам жезва. Надир Къадимова чаз лагьайвал, икьван чIавалди 55 тонндилай гзаф халияр атIанва. Гьар са гектардай 30 тонн халияр вахчузва.
Чаз акурвал, халийрихъ екевални ава, маса гун патал хъсан акунарни. И «сир» за Н. Къадимовазни ачухна. «Ша чун гила халидин дадунизни килигин» – лагьана Надир Къадимова ва 5-6 килограмм къведай хьтин хали суфрадал гъана. Гьакъикъатдани ширинвал авай халидихъ. ТIямлуни тир ам. Дадмишдайла, халидин къайивилини чун мягьтеларна: рагъ акьазвай сал, чими югъ. Тежрибалу агрономди лагьайвал, атIун тавуна, кьенеррик кумай таза халиди ракъинин чимивал са артух кьабулдач.
– Надир Эседулаевич, чи базарра, туьквенра, гьакI рекьерин къерехрани халияр булдаказ ава. Вуна халияр муьштерийрал гьикI агакьарзава? – хабар кьуна за.
– Вуна за жуван суьрсетдин тариф ийизва лагьана фикирмир. Хъсан еридин, экологиядин жигьетдай михьиди тир емишризни, майвайризни муьштерияр жагъидайди я, – лагьана Н. Къадимова. – За халияр гьа чкадал, салай маса гузва. Идалайни гъейри, захъ ЦIийи Макьарин хуьре, федеральный рекьин къерехда, туьквенни ава. Шегьредилай машинра аваз физвай инсанри халияр гьа туьквендай маса къачузва. ИкI давам жез са шумуд йис я.
Чун халияр маса гузвай чкадални фена. Хъсан акунар авай, еке ва тIямлу халияр муьштерийри маса къачузвай. Къиметни багьа тушир – са килограмм 20 манатдай.
Надир Къадимован сала фад дигмиш жедай сортарин буранарни агакьнава. Са шумуд халидихъ галаз ада, хъфидайла, журналистдив 2 буранни вахкана…
Эхь, чилин къадир авай, зегьметдал рикI алай, халкьдин суфра берекатлу ийизвай инсан я Надир Къадимов. Чи мурад адан зегьметдин берекатар мадни артух хьун я.
Хазран Кьасумов