Аллагьдин гафар пакбур, амай вири­ гафарилай абурун дережа вине тирдахъ му­сурман кас инанмиш я. Ни и гафарин­ куьмекдалди лагьайтIа, ада дуьзвал авун­ва ва ни, абурукай даях кьуна, дуван авуртIа,­ ада адалатлувал авунва. Къуръан кIелза­вай инсанар Аллагьдин вилик кье­тIен ксар я. Къуръан кьиле тухузвайбур къутармиш жедайбур ва агалкьунар авайбур я. Адалай элкъвейбур лагьай­тIа, гьелек ва зиян­виле жедайбур я. Мусурман­ касдиз иман артух хьунин карда Къуръан­дин жигьетдай атанвай делилри еке таъсир ийизва. Пайгъамбардин (Аллагьдин патай салават ва салам хьуй вичиз) гьадисда лагьанва (мана): «КIела куьне Къуръан, гьакъикъатда, ам Къияматдин Юкъуз шафаатчи жеда ам кIелай­даз» (Муслим). Къуръан кIелзавай касдин дережа гьихьтинди ятIа и гьадисдай акваз­ва (мана): «Виридалайни хъсанди квекай, вичиз Къуръан чирна, ам масадаз чирайди я» (Бухарий).

Мад са гьадисда лагьанва (мана): «Къуръан-эгьлияр Аллагьдин эгьлияр­ ва Адан кьетIен ксар я» (Агьмад). «Гьа­къикъатда, рикIер муьрхъуь кьаз­­ва, ракь муьрхъуь кьазвайвал». Ада­вай хабар кьуна: «Я Аллагьдин Расул­, ам гьикI алудда?». Ада лагьана (Аллагьдин патай салават ва салам хьуй вичиз) (мана): «Къуръан кIелуналди ва кьиникь рикIел гъуналди» (Байгьакъий).

Са сеферда Пайгъамбарди (Аллагьдин патай салават ва салам хьуй вичиз)­ мушрикьрин башчийрикай садаз­ Къуръ­ан­­дин аятрикай кIелайла, ам гзаф тажуб хьана ва ада ажеб гафар лагьана (мана): «Кьин кьазва Аллагьдал, гьа­къи­­к­ъатда, Къуръандиз ширинвал­ ава, гьа­къи­къатда адаз нурдин цIар­цIар ава, гьа­къикъатда ам вичин кIа­никай гзаф ­пешер квай ва емишар алай тарциз ухшар я ва а гафар инсанди лугьуч» (Байгьа­къий).

Гьавиляй мусурманди, Къуръандин гьалал гьалал яз, гьарам гьарам яз кьуна, ана къалурнавай эдебар ва ахлакьар кьиле тухунилай алава яз, ам кIелдайла, ихьтин эдебар хвена кIанда:

1. Ам кIелун лап тамам гьалда хьун герек я: дастамаз гваз, кьибледихъ элкъвена ва эдебар вилив хвена ацукьна;

2. Тади къачун тавуна, астадаказ кIел­на­ кIанда. Ам пуд йикъалай фад кIелна куь­­тягьун виже къведач. Гьадисда лагьан­вайвал (мана): «Ни Къуръан пуд йикъалай фад кIелна куьтягьайтIа, ам адан гъавурда гьатдач» (Тирмизий). Пайгъам­барди (Аллагьдин патай салават ва са­ла­м хьуй вичиз) Абдуллагь бин Умараз (Ал­лагь рази хьурай вичелай) Къуръан хатму авун (яни сифте кьиляй эхирдалди­ кIелна куьтягьун) эмирна, гьар гьафтеда (гьар ирид юкъуз). И кар Абдуллагь бин Масъуда (Аллагь рази хьурай вичелай), Ус­ман бин Аффана (Аллагь рази хьурай вичелай), Зайд­ бин Са́бита (Аллагь рази хьурай вичелай) ирид йикъан къене кьилиз акъудзавай.

3. Къуръан хъсан сесиналди кIелун герек я. Пайгъамбарди (Аллагьдин патай салават ва салам хьуй вичиз) лагьанва (мана): «Куьне (кIелдайла) гуьрчегара Къуръан куь сесиналди» (Агьмад).

4. Къуръан, фикир-фагьум гуз, анай ибретар къачуз, кIелна кIанда.

Къуръан кIелзавай кас вичиз Къуръан­­ – эгьлийрин сифетар, лишанар арадал гъиз алахъна кIанда. Ибн Масъуда (Аллагь рази хьурай вичелай) лагьана (ма­на): «Лазим я Къуръан кIелзавай касдиз ви­чин йиферин къадир чир хьун, амай ин­санар ксанвайла, вичин йикъан къадир­ чир хьун, амай инсанри сивер хуьн тийиз­­­вайла, вичин шехьунин къадир чир хьун, амай инсанар хъуьрезвайла, вичин къурхулувилин къадир чир хьун, амай инсанри (гьалалди, гьалал туширди) акадарзавайла, вичин кисунин къадир чир хьун, амай инсанри гзаф рахунарзавайла, вичин умунвилин, секинвилин къадир чир хьун, амай инсанри лавгъавалзавайла, вичин пашманвилин къадир чир хьун, амай инсанри еке шадвилерзавайла».

Ямин Мегьамедован "Мусурмандин рехъ" ктабдай