КьетIен фикир гуда
Чи уьлкведа Федеральный «О пробации в Российской Федерации» закон уьмуьрдиз кечирмишзава. Пробация. И гафунин гъавурда гьикI акьун лазим я? Гафунин мана гегьеншди я – дустагънавайбурун, уголовный маса жазаяр ганвайбурун, дустагъдай ахъай хъувунвайбурун, дустагъдай дяведин махсус серенжемдиз фенвайбурун гьакъиндай кьабулзавай серенжемрикай. Законда къейднавайвал, гила государстводи дяведин махсус серенжемда иштиракзавай ва иштиракнавай виликан дустагъэгьлийриз кьетIен фикир гуда. ЦIийи законди абуруз ислягь уьмуьрдив эхгечI хъувунин карда хейлин куьмекда.
Гъавурда акьун лазим я хьи, виликдай судди кар атIанвай, дяведин махсус серенжемдиз фенвай ва я оборонадин министерстводихъ галаз икьрар кутIуннавай, СВО-дай ахъай хъувунвай ксарив государстводин гьакъикъи куьмек агакьда.
Россиядин ФСИН-дин Дагъустан Республикада авай управленидин пробациядин месэлайрал машгъул старший инспектор Венера Ильясовади къейд авурвал, пробациядин гьакъиндай законди агьалийриз комплексный къайдада куьмекдай ихтияррин бине арадал гъизва. Дяведин махсус серенжемда иштиракзвай виликан дустагъэгьлийрив чун эгечIзавай тегьер масад жезва. Гуьгьуьллувилелди, икьрар кутIунна, СВО-диз фена, женгер чIугуна хтанвай кас чна вичин дердияр, къайгъуяр гваз кьилди тазвач. Адаз яшайишдин, праводин, психологиядин жигьетдай куьмек теклифзава. Чи кьилин макьсад ахьтин ксариз жемиятдин юкьваз тахсир кумачир, дуьз рекьел алай тамам инсан хьиз хкведай мумкинвал гун я.
Дяведин махсус серенжемда иштиракун ахьтин касдиз виликан тахсиркарвилер гьалалун, государстводин патай куьмек истемишун я. Эгер СВО-дин ветерандиз вичи ана женгер чIугунин гьакъиндай талукь документ аватIа, адаз ругуд вацран вахтунда гьукуматдин патай куьмек гуниз талукь арза кхьидай ихтияр ава.
Виликан дустагъэгьлийриз яшайишдин алакъаяр арадал хкунин, герек документар гьазурунин, образование къачунин, медицинадин, психологиядин рекьяй, вахтуналди яшамиш жедай чка гунин, кIвалахдалди таъминарунин, бейкарвилин пособие ва я пенсия къачудай документар туькIуьрунин карда куьмек гуда.
– Уьмуьрдин, яшайишдин къайгъуяр жуьреба-жуьрбур я, – лугьузва В. Ильясовади. – Гьардаз кьилдин фикир гун герек я. Садаз психологиядин жигьетдай куьмек кIанзава, масадаз квахьнавай документар чкадал хкун, къакъатнавай хизандихъ галаз туькIуьн хъувун, пуд лагьайдаз цIийи пеше къачун, институтдик экечIун… Пробациядин махсус программа 14 терефдикай ибарат я. Яни алай вахтунда инсандиз яшайишдин рекьяй герек вири дердияр гьялиз куьмек гудай серенжемрикай.
Венера Ильясовадин гафаралди, цIийи закон уьмуьрдиз кечирмишуни гьакъикъи нетижаяр гузва. ФСИН-дин управлениди «Ватан хуьзвайбур» фондунихъ, чкадин муниципалитетрихъ галаз санал кIвалахзава. СВО-дай хтанвай виликан дустагъэгьлияр чпиз талукь ихтияррикай, закондин истемишунрикай хабардарзава. Куьмек агакь тавур садни амукь тийидайвал. Гьелелиг уголовно-исполнительный инспекциядин къуллугъчийри СВО-дин цIудав агакьна ахьтин ксариз психологиядин рекьяй куьмек ганва.
Талукь программадин иштиракчияр хьун патал СВО-дай хтанвайбурувай ругуд вацран муддатда УИИ-дин чкадал алай филиалриз ва я «Госуслуги» порталдин махсус сервисдин куьмекдалди арзаяр гуз жеда.
ЦIийи закон уьмуьрдиз кечирмишунин кIвалах кьиле физвай гьалдиз РД-дин Гьукуматдин заседанидални килигна. Анал дустагъдай ахъайзавайбурун, дяведин махсус серенжемда иштиракна хквезвай виликан дустагъда хьайибурун ихтиярар хуьзвай гьалдихъ галаз таниш хьана.
Хийир Эмиров