Кар алай месэлайрикай
2-ноябрдиз Россиядин Президент Владимир Путин Кремлда Дагъустандин Кьил Фёдор Щукинахъ галаз гуьруьшмиш хьана. Идакай «Лезги газетдиз» РД-дин Кьилин пресс-къуллугъди хабар гана.
Уьлкведин регьберди ихтилат Фёдор Щукиназ Дагъустандин кьилин къуллугъдал хкягъун тебрикунилай башламишна.
«Им кьетIен регион, Кавказда Россиядин форпост, гзаф миллетар авай республика я. ГьакI ятIани, заз куь фикир, гьелбетда, сифте нубатда гзаф дагъустанвийри къуллугъзавай адетдин диндиз, ата-бубайрин адетриз, дагъустанвийрин медениятдиз лазим тирвал гьуьрмет авунал ва, ихьтин кIвалахдал асаслу хьана, чпин бинедаллаз яшайишдин месэлаяр гьялун герек тир экономика, санайи еримлу авунин жигьетдай Дагъустандиз куьмек гунал желб ийиз кIанзава», – къейдна Владимир Путина.
Гуьруьшдал уьлкведин регьберди, демографиядин хиле региондин еришар хъсанбур тирди къейд авуналди, яшайишдин хилез талукь гьакъикъи тапшуругъар малумарна. Кьилди къачуртIа, В. Путина Дагъустанда аялар хунин дережа лап хъсанди я лагьана, амма идахъ галаз сад хьиз яшайиш хъсанарунин месэлаяр гьялунин чарасузвални ава.
Образованидинни медицинадин месэлайрикай рахадайла, объектар артухарунин важиблувал къейд авуналди, Владимир Путина лагьана: «Кьве сменада ваъ, са сменада кIелзавай аялрин кьадар артух хьун герек я; кьвед, пуд лагьай сменаяр – тIимиларун. Амбулаториядин, поликлиникадин медицинадин къуллугъ датIана авайдалай хъсанарун лазим я. Гьа ихьтин гьалар аялрин бахчайризни, анра чкайрин кьадардизни талукь жезва».
СВО-дин иштиракчийриз ва абурун хизанриз куьмекар гун кьилдин важиблу месэлайрикай я. Уьлкведин Президентди кьетIендаказ къейдна хьи, дагъустанвийри Ватандиз чпин вафалувал гзаф йисарин муддатда тестикьарзава. «Дагъустанвийри асул месэлайра государстводин тереф активнидаказ хуьзва. Абуру Яракьлу Къуватра къуллугъзава, жуьреба-жуьре, гьа жергедай яз вини дережайрин къуллугърални алаз, дяведин махсус серенжемда иштиракзава. Лап хъсандиз, уьтквемвилелди, итимвилелди, кьегьалвилелди женг чIугвазва. Военный къуллугъдал алайбуруз, абурун хизанриз куьмекар гун, абурун тереф хуьн герек я», – лагьана уьлкведин Кьили.
Фёдор Щукина Президентдиз республикада исятда авай гьаларикай ихтилатна. Уьлкведин Кьили Ф. Щукиназ вилик эцигнавай вири тапшуругъар гьялуна агалкьунар хьун алхишна: «Дагъустандихъ галаз гила куьн таниш я, лугьудайвал, масабурувай ван хьана ваъ, куьн республикадин верховный суддин кьиле хьана ва, гьелбетда, региондин вири месэлаяр чизва. Амма заз куьне фикир гана кIанзава хьи, исятда куь тешкилатчивилин ва вири хилерай активнидаказ крар алакьзавай инсандин ерияр герек жезва».
Вичин нубатда Дагъустандин Кьили Владимир Путиназ ихтибар авунай, тереф хуьнай ва республикадиз датIана фикир гунай чухсагъул малумарна: «Гьи хилера дегишвилер, туьхкIуьрунар герек жезватIа, гьабурун патахъай тайиндиз гъавурда акьунва. Куьне вилик эцигнавай вири тапшуругъар тамамарда», – къейдна Ф. Щукина.
Президентдихъ галаз кьиле фейи гуьруьшдилай кьулухъ Фёдор Щукина Россиядин информациядин ТАСС агентстводиз гайи интервьюда къейд авурвал, гуьруьш хъсанди, яшайишдинни экономикадин са жерге месэлаяр веревирд ийиз алакьайди хьана. Адан гафаралди, Дагъустанда СВО-дин ветеранриз талукь кIвал арадал гъун гуьруьшдин важиблу темайрикай сад хьана. Региондин регьберди СВО-дин иштиракчийриз, ветеранриз ва абурун хизанриз куьмек гуниз талукь герек тир вири серенжемар республикада кьилиз акъудзавайдакай ихтилатна.
«Владимир Владимировичаз чи республикадин вири месэлайрикай дериндай хабар ава. Гьелбетда, и йисан гатфарихъ хьайи кьетIен гьаларин, ятар акьалтунин судурар арадай акъудунин месэлаярни галай-галайвал веревирдна. И месэлаяр Президентдин хсуси гуьзчивилик ква», – лагьана гуьгъуьнлай Ф. Щукина.
Гуьруьшдин вахтунда республика энергетикадин, туризмдин хилерай вилик тухунин месэлайрикай ихтилат кудна. «Республикада милли вири проектар ва яшайишдинни экономикадин рекьяй еримлу авунин жигьетдай региондин са жерге программаяр кьилиз акъудзава. Гьелбетда, кIватI хьанвай вири месэлаяр садлагьана гьялиз жедач. Абур гьялна кIанзава ва яваш-яваш, пландин бинедаллаз, чахъ авай такьатризни мумкинвилериз къимет гуналди ва эвелимжибур яз гьялна кIанзавай месэлайриз килигуналди, гьялни ийизва», – алава хъувуна Ф. Щукина.
С. Салимов