Ван авуна

Жаван вахтарилай за милли газет кIелзава. Газетдин чинриз акъатзавай бязи материалрикай за жуван кIвалахдани менфят къачуна. Жуваз хуш хьайи, гележегда герек къведай ма­къалаяр, атIана, гьатта сагъ газетарни хвейиди я. Бязибур гила­ни зи кIвале ама. Комсомолдин, партиядин, совет­рин органра кIва­лахдайла, газетдихъ галаз сих ала­къаяр хвена. Газетдин чинриз зи хейлин макъа­лаярни акъатайди я. Газетдин кIва­лахда активвилелди иштиракунай заз ДАССР-дин Верховный Советдин Гьуьрметдин грамота ганай. Куьрелди лагьайтIа, «Лезги газет» галачиз зи уьмуьр фикирдиз гъиз жедач. 

Зун ара-бир редакциядиз физва, журналистрихъ галаз суьгьбетар ийизва. Эхиримжи варцара журналист Нариман Ибрагьимован къул алаз акъатай са шумуд материал за еке гьевесдивди кIелна.

Газетдин 13-нумрадиз «Фикирдиз – михьиди, крариз – къениди» макъала акъатнай. Ана Амаханов Эмирбег лугьудай эцигунардайдакай, хъсан регьбердикай суьгьбетзава. Адан  тарифлу крарни кьуру гафаралди ваъ, гьакъикъатдин делилралди къалурнава. Аквазва, къени, дугъри, кар алакьдай, ван-сес акъуд тавуна, гъиле кьур крар дирибашвилелди тамамарзавай кас я. Авторди вичин макъаладин игитдин уьмуьрдиз, крариз дуьзгуьн къимет ганва.

Алай йисан 15-16-нумрайриз­ «Чинебан лакIаб – «Парацельс» очерк акъатнавай. Ана ихтилат­ физвай военный хирург, подполковник, халис ватанперес, Жуьр­­эт­лувилин орден авай Мир­зоев­ Роберт яргъалди яшамиш хьана­ кIан­­­завайди тир. Ада вичин­ зегьметдин, къуллугъдин девир­да гзаф инсанар кьиникьикай къутар­мишна Бязи багърийриз адан агал­­кьунрикай, къагьриман ва сир­­лу уьмуьрдикай чизвай жеди.­ Журналистди лагьайтIа, лезги халкь­дихъ гьахьтин викIегь, дири­баш, кар алакьдай хва хьайи­ди виридаз раижна. Игитвилин тIвар­цIиз лайихлу яз, хьаначтIани, ам халис игит тир. Ам чна гьамиша рикIел хуьн герек я.

Газетдин 30-нумрада авай «Къул­­лугърилай – къуллугърал, хи­ве еке жавабдарвал» макъаладай за чи республикадилай къецени гзафбуруз чизвай камаллу арифдар, жавабдар къуллугъар кьилиз акъудай регьбер, чи халкьдин баркаллу хва Шихсефи­ Сефи­хановакай кIелна. Гьакъикъат­да­­ни, ам тариф авуниз, чешне яз къа­­луруниз, вичикай ктабарни­ кхьиниз лайихлу кас я. Ам заз чиз гзаф йисар я. Ада вичин уьмуьр чи районра, республикада ва уьл­кведа халкьдин яшайиш хъсанаруниз, экономика вилик тухуниз серфна, чIехи крар уьмуьрдиз кечирмишна.

Гъавурда акьазва, журналист Нариман Ибрагьимовавай га­зет­дин кIалуб гъвечIиди тирвиляй Шихсефи Сефиханован вири крарикай гегьеншдиз кхьиз хьанач. Со­ветрин, партиядин, жемиятдин­ лайихлу деятель, регьбер хьиз, ам пара гьахълу, дуьз, жумарт инсанни тир. Адан куьмек агакьайбур пара я. Жувахъ галаз алакъа­лу са дуьшуьш рикIел хкиз кIан­зава. Жуван кIвал эцигзавай вахтунда заз тади гьалда пул герек атана. Эцигунардай материалар къачуна­ кIанзавай, устIарар кIвалахдик ква­чиз тежедайвал. Зун жуваз лап хъсандиз чизвай, вичихъ мумкинвални авай касдин патав фена. Ада кар туькIуьрнач. Гила вучда, нин патав фида? Гьа и макъамда­ Шихсефи Сефиханович рикIел атана. Чара авачир, фена­ зун адан патав. Зи дерди чир хьанмазди, ада рикIин ачухвилелди месэла гьялна. ИкI ада масадбурузни куьмекар авур дуьшуьшар садни кьвед хьанач. Ихьтин инсанрикай газетда ихтилат авун, акьалтзавай несилри тарс къачудай чешнеяр майдандиз акъудун лап хъсан кар я.

Газетдин 37-нумрадиз «Инсан­вилин дережадиз лайихлу яз» ма­­къала акъатнава. Жувни ди­шегь­ли­ яз, чизва, чи республика­да ва уьл­кведин регионрани чIехи къуллугърални алай, образовани­дин, медицинадин, илимдин ида­райра­­ни гьакъисагъвилелди, агал­кьунар­­ аваз кIвалахзавай лезги ди­шегь­лияр тIимил туш. Амма Н. Иб­­ра­гьимован макъала­да ихтилат­ хуьруьн жергедин дишегьли, пуд веледдин диде Магьмудова Гуь­лагъа­дикай физва.  Вичин уьмуьр­дин юлдаш Магьсудахъ галаз ада тухузвай кIвалахди зун гьейранарна. Чпин гьалал зегьметдин пул харж ийиз, абуру чи хуьрерин­ тарихдикай, инсанрикай видеофильмаяр гьазурзава ва абур телеканалрай, сайтрай къалурзава­. Инсанрин патай гьуьрмет къазанмишнава. Де лагь, ихьтин баркал­лу, дуьз, михьи, къени рикIер авай инсанрал гьикI гьейранвалдач! Абурал гьикI дамахдач! Чи жегьил­ри абурулай чешне къачун­ лазим я. Халкь патал хийирлу крар ийи­дайвал. Эгер гьар са касди вич алай чкадал къени крарик кьил ку­туртIа, абур бегьемарайтIа, чи гзаф месэлаяр гьялиз жеда. Заз Гуьлагъа вахахъ галаз таниш жез кIанзава. Ихьтин инсанриз чкадин гьукумдин органри, мумкинвилер авай меценатри ва чнани куьмек гун герек я. ГьикI лагьайтIа, абуру ийизвай крар халкь патал я. Ахьтин инсанар майдандиз акъудзавай, абурукай виридаз чир жедайвал кхьизвай журналистдизни за сагърай лугьузва. Са тIи­мил геж хьа­натIани, за Нариман Меликови­чаз вичин юбилейни мубаракзава.

Зара  Латифова,

РД-дин Кьилин къвалав гвай Дагъустандин агъсакъалрин советдин векил