Дуьньядин хабарар
ШартI малумарна
Европади Украинадинни Россиядин арада кьиле физвай рахунра иштиракунин месэла ЕС-дивай ислягьвал арадал хкуник гьихьтин пай кутаз жедатIа чир хьайидалай кьулухъ къарагъарда. Ихьтин фикир РФ-дин президентдин куьмекчи Юрий Ушакова «РИА Новости» чешмедиз малумарна.
Ушакован фикирдалди, европавияр рахунрик кутадалди Москвадин, Киевдин ва Вашингтондин векилрин арада са шумуд сеферда гуьруьшар кьиле хъфин мумкин я.
«Исятда ихтилат пуд терефдин къайдада аваз нубатдин гуьруьш кьиле тухуникай физва, рахунар Абу-Дабида мад давамар хъувунин фикирдал атанва. Йикъан патахъай гьелелиг меслят хьанвач, са вуж ятIани гуьруьш тухунин къайда гегьенш хьуникайни рахазва, амма идан патахъай чахъ галаз меслятнавач», – алава хъувуна Ю. Ушакова.
Къейд ийин, алатай гьафтеда Владимир Путина Кремлда США-дин президентдин махсус илчияр тир С. Уиткоффахъни Ж.Кушнерахъ галаз суьгьбет кьиле тухвана. Абуру ОАЭ-да пуд терефдин арада кьиле фейи рахунрин нетижаяр веревирдна. Гуьгъуьнлай Америкадин векилар Дублиндиз рекье гьатна ва ана абур В. Зеленскийдихъ галаз гуьруьшмиш хьана, Украинадин, Германиядин, Италиядин, ЕС-дин, Франциядин, Ирландиядин ва Польшадин милли хатасузвилин рекьяй меслятчийрихъ галаз ихтилатар авуна.
Ушакова къейд авурвал, Европадин уьлквейриз Украинадин жигьетдай ийизвай рахунра иштиракиз кIанзава, амма абуру сифте нубатда чпиз вуч герек ятIа, гьам тайинарун лазим я: дяве ва я ислягьвал.
Муькъвел гьужумна
17-ноябрдин экуьнахъ «РИА Новости» чешмеди хабар гайивал, ВСУ-ди суткадин къене кьвед лагьай сеферда яз Крымдин муькъвел гьужумна. Идакай Крымдин кьил Сергей Аксенова хабар гана.
«Мидяди мад Крымдин муькъвел гьужумна. Алай вахтунда муькъвелай улакьрин гьерекат акъвазарнава. Крымдин агьалийривай, мугьманривай муьгъ галай терефдихъ фин тавун ва сергьятвилер фикирда кьун тIалабзава», – кхьена Аксенова телеграм-каналда.
Къейд ийин, Украинади 16-ноябрдин экуьнахъни муькъвел дронар ахъайнай. Гьужумдин судурар арадай акъудун патал Керчда оперштаб кардик кутунва.
Мидяди Москвадихъни беспилотникар ахъайна. «16-ноябрдин нянин сятдин 5-далай 17-ноябрдин пакаман сятдин 7-далди Москвадин терефдихъ 800-дав агакьна беспилотникри лув гана. Абурун чIехи пай яргъа мензилда амаз тергна. 321 беспилотник меркездив агакьдайла кьуна», – кхьена Москвадин мэр С. Собянина «Макс» мессенджерда.
Жаваб яз
Мидядин гьерекатриз жаваб гун яз, Россиядин кьушунри чIуру къарарар кьабулзавай чкайриз, ВСУ-ди НАТО-дин пешекаррихъ галаз санал ишлемишзавай карханайризни складриз ягъунар кьазва.
Россиядин ВС-ди Украинадин 4 регионда ВПК-дин (военно-промышленный комплекс) карханаяр ва улакьрин объектар кукIварна. РФ-дин оборонадин министерстводи хабар гузвайвал, лувар квай ракетаяр, яргъа мензилдиз фидай беспилотникар ишлемишуналди, ягъунар Киевда, Запорожьеда, Черкасскдин ва Днепропетровскдин областра авай объектриз кьуна.
Россиядин оборонадин министерстводи 16-ноябрдиз малумарай делилралди, СВО кьиле тухунив эгечIайдалай инихъ Россиядин Яракьлу Къуватри Украинадин 674 самолет ва 284 вертолет, зенитдин ракетайрин 672 комплекс, пилот галачиз лув гудай 290565 аппарат, 31658 танк ва дяведин маса машинар, РСЗО-дин 1797 машин, артиллериядин ва маса 36934 яракь, дяведин махсус 77338 автомашин тергна.
Эстония кIеве гьатда
Россиядихъ галаз авай сергьят агалайдалай кьулухъ Эстония экономикадин жигьетдай бегьем кIеве гьатда. Ихьтин фикир Финляндиядин сиясатчи Армандо Мема лагьана.
Са тIимил йикъар идалай вилик Эстониядин МИД-дин кьил Маргус Цахкнади республикадин гьукуматдиз 1-декабрдилай Россиядихъ галаз авай вири погранпереходар кIевириз кIанзавайдакай хабар ганай. «РИА Новости» чешмеди хабар гузвайвал, Эстониядин МИД-ди ихьтин къарар кьабулунин себеб беспилотникар арадал гъизвай карханада хьайи агьвалатдик гуя Россия къаришмиш хьун я лугьузва. Москвади, успатдай са делилни авачиз, Эстонияди кутазвай тахсир тамамдиз инкарзава.
Финляндиядин сиясатчиди Россиядихъ галаз авай сергьят агалуни чпин уьлкведиз экономикадин жигьетдай еке зарар хьайиди рикIел хкана. 2023-йисуз Финляндиядин гьукумдарри Россиядихъ галаз авай сергьят агалайдалай кьулухъ анин бязи шегьерра туризмдин жигьетдай муракаб гьалар арадал атанай, туьквенар ва бизнесдин объектар кIев хъхьанай.
"ЛГ"