Алатай ислендиз газетдин редакциядиз Москвадай хайи ватандиз хтанвай лезгийрин милли культурадин Федеральный автономиядин (ФЛНКА) член Мукаилова Таисия Мукаиловна ва адан хва Рустам Ферзалиев мугьман хьанвай. Фадлай меркезда яшамиш жезвай, ана чи ватанэгьлийрин иштираквал аваз кьиле тухузвай гзаф мярекатрал, лугьудайвал, абур гъизвай ксарин жергедай тир абур атунал чун шад хьана…
Т. Мукаиловадин ери-бине Дербент райондин Белиждай я. Ада Махачкъалада культпросветучилище, Дербентда культурадин институт, гуьгъуьнлайни юридический университет акьалтIарна. Кульпросветучилищеда чирвилер къачур руша са йисуз Лезги театрда тар ядай музыкант яз кIвалахна. Ахпа 15 йисуз ада Белиждин культурадин имаратда художественный руководителвиле зегьмет чIугуна. Таисия ваха рикIел хкизвайвал, а йисара ада гзаф концертар гун тешкилна, а вахт гьахьтинди тир. КьетIен сес авай манидар яз, ада вичини республикадин конкурсра ва фестивалра са шумуд сеферда лауреатвилин тIвар къазанмишна.
Гуьгъуьнлай кьадар-кьисметди ам хвани галаз меркездиз акъудна. ФЛНКА-ди, дидед чIал ва меденият хуьнихъ, чирунихъ ва вилик тухунихъ элкъуьрна, кьиле тухузвай мярекатар тешкилуник, автономиядин амай членрихъ галаз сад хьиз, 2022-йисалай инихъ Таисия Мукаиловадини вичин лайихлу пай кутазва. Гьа са вахтунда милли тах квай мярекатра, конкурсра, фестивалра иштиракуналди, вичин устадвални къалурзава, кIвенкIвечи чкаярни кьазва. Вичиз халкьдин вилик экъечIун кьисмет хьайи чкайра инсанрин патай майилвал, гьуьрмет къазанмишиз алакьзава.
Рустам Ферзалиев 2005-йисан 19-декабрдиз Мегьарамдхуьруьн райондин Самурда дидедиз хьана. Рустаман 6 йис тирла, гьайиф хьи, адан буба Шамил рагьметдиз фена. Хизанда авай са аялдиз диде вири патарихъай чешне тир. Аял чIавалай шикилар чIугунал гзаф рикI алай Рустама белки гьавиляй дидедин рехъ хкягъун кьетIнатIа? Мадни адаз кIвалерин, гьаятрин макетар арадал гъунни хуш я. Аялрин бахчадиз физвайла, ада чIугур сифтегьан шикил — куьгьне «Жигули» — дидеди багьа ядигар хьиз хуьзва. Машиндин шикил адаз телевизордай, «Ералаш» киножурналдай акунвай кьван…
Рустама сифте Белиждин 3-нумрадин, ахпа Москвадин 26-нумрадин юкьван школайра чирвилер къачуна. Алай вахтунда ада Москвадин экономикадинни праводин педагогвилин колледждин 3-курсуна кIелзава. Гьафтеда кьве сеферда «Адат» ансамблдиз физ, ада вичиз милли кьуьлерни чирзава.
— ЧIехи хьунивай Рустама чIугвазвай шикилар чпел мадни фикир желбдайбуруз элкъвезвай. И рекье адаз школада рисованидин ва физкультурадин тарсар гузвай муаллим Вагиф Ибрагьимовани екез куьмекна. Рустаман рикI шикилар чIугунал алайди кьатIунай ам аялдин бажарагъ мадни ачухариз алахънай. 2016-йисуз 4-классда кIелзавай Рустама, «Виридалайни гуьрчег купюра» лишандик кваз, 2000 манатдин чарчин пулунин шикил хкягъун патал кьиле тухвай Вирироссиядин конкурсда 3-чка кьуна. Белиж поселок акатзавай Дербент райондизни 3-чка ганай, — рикIел хкизва Таисия Мукаиловади.
Рустама чIугунвай Етим Эминан, Хуьруьг Тагьиран, СтIал Сулейманан ва чи маса шаиррин портретри — Белиждин школадин класс, гьакI Александр Пушкинан, Михаил Лермонтован, Иван Крылован, Николай Некрасован, Николай Гоголан ва литературада дерин гел тур машгьур маса ксарин портретри Москвадин школадин филологиядин кабинет гуьрчегарнай. Заз кьетIендаказ бегенмиш хьайибурун жергеда яргъал йисара СтIал Сулейманан райондин агьалияр яшайишдин рекьяй хуьдай управленидин начальниквиле зегьмет чIугур культурадин лайихлу деятель, композитор, чна вичиз екез гьуьрметзавай Майина Абдулмуталибовадин портретни ава. Мадни са шикилди зи фикир вичел желбна. Ам ФЛНКА-дин член Мелек Жафаровадин столдихъ ацукьна янавай шикил я. Адан тIвар ва фамилия гуьрчег хатIаралди араб чIалалдини кхьенва. ГьикI хьи, Рустам араб чIал чирунални алахънава, ам Москвада медресадиз физва.
Шад жедай кар мадни ам я хьи, жегьилдин бажарагълувал ада кIелай мектебрин директоррин патай грамотаяр ва пишкешар гуналди къейднава. Умудлу я хьи, ам гележегда мадни чIехи шабагьриз лайихлу жеда, хайи чIалал, культурадал рикI алай жегьилди гележегда вичикай мадни хабар гуда.
Чаз мадни чир хьайивал, дидедихъ галаз Рустамни чи халкьдин векилри кьиле тухузвай жуьреба-жуьре мярекатра иштиракиз алахъзава, анра милли кьуьлер тамамарзава. Меркезда яшамиш жезватIани, ада вич мумкинвал авай вири чкайра лезги чIалал рахаз алахъзавайди къейдзава.
Чи мурад Москвадай хтанвай мугьманрихъ, республикада ва адалай къеце яшамиш жезвай чи халкьдин гьар са векилдихъ мадни чIехи агалкьунар хьун я.
Рагнеда Рамалданова
